Câu Chuyện Của Đức Maria Trong Câu Chuyện Của Thiên Chúa (25.3.2026 Thứ Tư Tuần V Mùa Chay)

Biến cố Truyền Tin, với trình thuật của Luca (1,26-38), trước hết là biến cố ‘khởi động’ câu chuyện của Chúa Giêsu, khai mào kỷ nguyên mới của lịch sử cứu độ, trong câu chuyện của Thiên Chúa! Phụng vụ Lời Chúa của ngày lễ trọng hôm nay gợi rất rõ điều này khi xác lập tiêu điểm là Chúa Giêsu và cuộc Nhập thể của Người. Thật vậy, ta ghi nhận:

Bài đọc Isaia (7,10-14): “Một trinh nữ sẽ thụ thai, sinh hạ một con trai, và tên con trẻ sẽ gọi là Emmanuel, nghĩa là Thiên Chúa ở cùng chúng ta”. Thánh vịnh 39 (Đáp ca) và Bài đọc Thư Hípri (10,4-10) cùng vang âm: “Lạy Chúa, này con đến để thi hành thánh ý Chúa!” Đây là câu chuyện Nhập thể và sứ mạng của Chúa Giêsu, vốn là sự diễn tiến và mở ra giai đoạn quyết định trong câu chuyện sáng tạo và cứu độ của Thiên Chúa. Tầm vóc của biến cố ‘này con đến’ này được chúng ta diễn tả qua thực hành đọc Kinh Truyền Tin thường xuyên hằng ngày, thậm chí nhiều lần mỗi ngày, cũng như thực hành cúi mình – đôi khi quì gối – khi tuyên xưng mầu nhiệm này trong Kinh Tin Kính. Nói tóm lại, biến cố Truyền Tin thật vĩ đại và tự cốt lõi của nó là một biến cố qui-Kitô.

Tuy nhiên, đây đồng thời cũng là một biến cố qui-Maria, biến cố then chốt, có tính quyết định trong câu chuyện ơn gọi và sứ mạng của Maria ở Nadaret. Trình thuật Truyền Tin này nói chung theo kiểu thức của nhiều cuộc truyền tin trước đó, trong cả Cựu và Tân ước, liên quan tới ơn gọi và sứ mạng của những nhân vật Thánh Kinh nào đó, nhất là có rất nhiều điểm tương đồng so với trình thuật truyền tin cho Ghiđêôn (x. Thủ lãnh 6,11-24). Song mặt khác, câu chuyện của trình thuật này thì vô song, khôn sánh, vì đây là câu chuyện Đức Maria được kêu gọi làm mẹ Chúa Giêsu, Con Thiên Chúa nhập thể! Một biến cố vừa qui Kitô lại vừa qui Maria, bởi vì kể từ biến cố này Maria gắn kết với Giêsu mật thiết, mãi mãi, không bao giờ tách rời.

Chiêm ngắm biến cố Truyền Tin từ nhãn giới ơn gọi của Đức Maria, chúng ta có thể thấy: Maria đang sống đời mình cách bình thường, với những thực tại, những dự phóng của đời thường… thì Chúa đến gặp qua một hình thức thần hiện và ngỏ lời mời gọi Maria… Rõ ràng Maria bị bất ngờ trước những gì thiên sứ nói về mình, và nhất là trước điều Chúa đề nghị mình… Bất ngờ và một thoáng bối rối, vì chuyện to tát ngoài tưởng tượng, nhưng trong sự tự do của mình, Maria vẫn điềm nhiên và đĩnh đạc đặt vấn đề với thiên sứ: “Việc ấy sẽ xảy ra thế nào, vì tôi không biết đến việc vợ chồng?”… Được giải thích cách cô đọng, Maria đưa ra câu trả lời của mình: “Vâng, tôi đây là nữ tỳ của Đức Chúa, xin Người thực hiện cho tôi như lời sứ thần nói”.

Bằng tiếng Fiat này, cả lịch sử cứu độ đã sang trang. Con Thiên Chúa trở thành ‘máu thịt’ trong Đức Maria, người nữ tỳ và Mẹ Thiên Chúa, người hiệp thông ‘Thánh Thể’ đầu tiên, người môn đệ thừa sai trong ý nghĩa thánh thiện được xác nhận trọn vẹn vì được mầu nhiệm Chúa Giêsu Kitô chiếm lấy mình hoàn toàn.

Đây là biến cố ‘Emmanuen’, Thiên Chúa ở cùng chúng ta – nhờ Đức Maria và trong Đức Maria. Hay nói cách khác, ‘chúng ta’ được đại diện trước hết bởi Đức Maria để kinh nghiệm cách sống động thế nào là ‘có Chúa ở cùng’.

Từ đây, tất cả những chi tiết của biến cố này, tất cả những lời nói của thiên sứ Gabrien được Maria ân cần ghi nhớ và suy đi nghĩ lại trong lòng. Bởi làm sao quên được một tiếng gọi của Chúa và lời đáp trả của mình với tầm vóc như thế! Hơn nữa, tiếng gọi và lời đáp trả ấy không đóng lại như một cái gì đã xong xuôi và trở thành một ký ức chỉ để hoài niệm. Mà đúng hơn, tiếng gọi và lời đáp trả ấy mở ra cả một hành trình mới, một chân trời mới, một câu chuyện mới mẻ mãi, trong đó Đức Maria gắn kết với mầu nhiệm Chúa Giêsu từng bước, cho tới khi mầu nhiệm ấy được hoàn thành.

Đó là cách Đức Maria đặt câu chuyện con người và cuộc sống mình thuộc về câu chuyện của Thiên Chúa. Đó cũng là cách mà mỗi chúng ta được mời gọi để trao ý nghĩa cho câu chuyện cuộc đời mình.

Lm. Lê Công Đức