Trung Thành! Nhưng Trung Thành Kiểu Gì? (06.03.2024 Thứ Tư Tuần III Mùa Chay)
Ngày đăng: Tháng 3 5, 2024
Lề luật. Huấn lệnh. Giới răn… Những từ ngữ và những ý niệm này có thể gợi cảm giác căng thẳng, nặng nề mức nào đó – bởi chúng ta thường dễ có xu hướng đặt chúng đối lập với tự do! Đức thánh cha Phanxico nhắc rằng Mùa Chay là ‘mùa tự do’, thế mà các Bài đọc lời Chúa của những ngày này trong Mùa Chay lại không ngớt đề cập đến lề luật, huấn lệnh, giới răn… Sao thế nhỉ?
Câu trả lời có thể được tìm thấy ngay trong bản văn sách Đệ nhị luật hôm nay. Đó là, lề luật, huấn lệnh, giới răn được Thiên Chúa ban cho dân Ngài chính là cái làm nên sự khôn ngoan, sáng suốt, công chính và sự vĩ đại của dân Chúa ở giữa các dân tộc. Chúng không chống lại tự do, mà chính là con đường của sự tự do đích thực. Thánh vịnh 147 (Đáp ca) nhận thức rõ điều này khi nói: “Giêrusalem hỡi, hãy ngợi khen Chúa… Người đã loan truyền lời Người cho Giacóp, những thánh chỉ và huấn lệnh Người cho Israel. Người đã không làm cho dân tộc nào như thế, Người đã không công bố cho họ các huấn lệnh của Người”…
Trong cùng chiều hướng ấy, Chúa Giêsu minh định: “Anh em đừng tưởng Thầy đến để huỷ bỏ lề luật hay các tiên tri: Thầy không đến để huỷ bỏ, nhưng để kiện toàn”. Chúa Giêsu nói về ‘kiện toàn’ chứ không ‘hủy bỏ’. Người kế thừa chứ không lật đổ.
‘Kiện toàn’ hàm nghĩa gì? Hàm nghĩa trung thành, nhưng trung thành một cách năng động sáng tạo chứ không phải thứ trung thành đóng băng. Cụm từ “trung thành đầy sáng tạo” (creative fidelity) rất được ưa dùng hiện nay, cho thấy một nhận thức quân bình lành mạnh vượt qua cả hai cái bẫy ‘bảo thủ’ và ‘cấp tiến’ trong ý nghĩa thiếu tích cực của các từ này.
“Ai huỷ bỏ một trong những điều luật nhỏ mọn nhất, và dạy người khác làm như vậy, sẽ kể là người nhỏ nhất trong Nước Trời; trái lại, ai giữ và dạy người ta giữ những điều đó, sẽ được kể là người cao cả trong Nước Trời”. Tuyên bố này của Chúa Giêsu diễn tả chiều kích ‘trung thành’. Mặt khác, Chúa Giêsu cũng nói về ‘Nước Trời’ như thực tại mới, và như điểm đến của cuộc ‘tiến hoá’ từ thể chế lề luật. “Anh em nghe dạy rằng…, còn Thầy, Thầy bảo anh em…”
Chúa Giêsu là như thế. Rất trung thành mà cũng rất tự do! Tất cả chúng ta đều cần đúng kiểu trung thành và đúng kiểu tự do ấy của Chúa Giêsu – chứ không phải trung thành kiểu ‘sợ thay đổi như sợ ma’, hay tự do kiểu ‘hoàn toàn vô định hướng’!
Những ai bám chặt vào Chúa Giêsu, sẽ ở trong Thần Khí của Người, sẽ đi ĐÚNG ĐƯỜNG, sẽ biết thế nào là ‘trung thành đầy sáng tạo’, và cũng sẽ dễ bị … đóng đinh thập giá! Nhưng thập giá là cái giá phải trả cho sự sống mới, sự sống Phục Sinh.
Lm. Lê Công Đức
Zalo