CỬA HẸP … MẤY AI?

Có một câu chuyện như sau: Hai thợ săn lên núi bắt chim. Họ cẩn thận đặt bẫy trước khi rời đi. Khi trở lại, lưới đầy chim. Họ thích thú vì được nhiều chim, nhưng không hài lòng lắm về những con chim bắt được, một anh nói: “Ai mà mua những con chim gầy nhom thế này”.

Anh bạn gật đầu: “Chỉ cần đầu tư một số lúa và trong ít ngày chúng ta sẽ được những con chim xinh đẹp và bụ bẫm”.

Hằng ngày, hai người cho chim ăn uống và chúng ăn lấy ăn để. Chúng lớn dần mỗi ngày. Chỉ duy một con không chịu ăn. Khi những con khác béo mập, con chim ngoan cố này trở nên gầy nhom, những vẫn vùng vẫy tìm lối thoát.

Đến ngày bầy chim được mang ra chợ bán, con chim không chịu ăn cố vùng vẫy, xoay sở lọt qua lưới và bay đi. Một mình nó được tự do.

Bạn thân mến! Chúng ta cũng như bầy chim kia, chỉ chú chim nhỏ được tự do nhờ việc nhịn ăn để thoát thân, khi đã có một thân hình nhẹ nhàng thanh thoát, chú chim dễ dàng thoát khỏi chiếc lưới để trở về với bầu trời thân thương. Bài Tin Mừng Chúa Nhật hôm nay là lời Chúa nhắc nhở mỗi người chúng ta: Hãy qua cửa hẹp để vào Nước Trời.

Có kẻ hỏi Đức Giêsu rằng: “Thưa Ngài, những người được cứu thoát thì ít, có phải không?”. Người Do Thái vốn tự hào mình là con Thiên Chúa, con cháu tổ phụ Apraham, là dân được Chúa chọn. Ơn cứu độ dành cho họ là lẽ đương nhiên. Vì thế, họ không cần phải sống ngay chính, hy sinh, không cần cố gắng gì họ cũng được chọn. Chúa Giêsu đã không trả lời để họ khỏi ảo tưởng về số phận của mình mà coi thường người khác, nhưng Ngài đã dạy cho họ cách thế để xứng đáng nhận lãnh ơn cứu độ. “Người bảo họ: Hãy chiến đấu để qua được cửa hẹp mà vào”.

Nước Trời là nơi hạnh phúc nhưng đòi hỏi chúng ta phải có sự khôn ngoan để lựa chọn cánh cửa cuộc đời: cửa rộng và cửa hẹp – lối sống có chừng mực và lối sống buông thả. Và Chúa đã khẳng định chỉ có cửa hẹp mới là con đường sống. Cửa hẹp không gì khác chính là việc ta sống bé nhỏ như trẻ thơ: “Thầy bảo thật anh em: nếu anh em không trở lại mà nên như trẻ nhỏ, thì sẽ chẳng được vào Nước Trời” (Mt 18,3). Sống như trẻ thơ, không toan tính, không để bụng, luôn lạc quan không lo lắng vì đã có đôi bàn tay Chúa chăm sóc. Cũng vậy, chúng ta từ bỏ ý riêng của mình để hoàn toàn tuân theo thánh ý Thiên Chúa, với lòng tin rằng Ngài luôn dành mọi điều tốt đẹp cho ta.

Sống tinh thần của Tin Mừng còn là sống vì Chúa và sống cho Chúa: “Ai trong anh em không từ bỏ hết những gì mình có, thì không thể làm môn đệ tôi được”. Ta hãy để Chúa chi phối mọi hoạt động, mọi suy nghĩ để chỉ nói những gì Chúa ưa thích và chỉ làm những việc sinh ích cho mọi người, đem lại giá trị cứu độ. Đây là một quá trình dài đòi hỏi chúng ta phải nỗ lực và cố gắng để nhận ra điều Chúa muốn trong cuộc sống thường ngày.

Việc cố gắng để qua cửa hẹp là điều khẩn thiết bởi vì cửa sắp đóng nghĩa là cái chết bất ngờ sẽ đến với chúng ta. Có những lúc chúng ta rơi vào tình trạng như người Do Thái, lầm tưởng mình sẽ được cứu độ, vì mình vốn là con Chúa. Là người Kitô hữu, nếu chúng ta xem thường mà không cố gắng chiến đấu, không ăn năn, không hoán cải và sống Lời Chúa, thì chúng ta sẽ trở thành kẻ xa lạ với Chúa, mà kẻ xa lạ thì sẽ không được chủ nhà mở cửa. Lúc bấy giờ ta sẽ nghe Ngài nói rằng: “Ta không biết các anh từ đâu đến!”. Ông chủ không nhận ra người ở ngoài cửa, vì trong cuộc sống Ông đã gõ cửa lòng họ không biết bao nhiêu lần mà họ vẫn làm ngơ.

Sống sứ điệp Lời Chúa hôm nay, chúng ta được mời gọi chiến đấu để qua cửa hẹp. Chiến đấu để đáp ứng những đòi hỏi của Nước Trời, cố gắng vượt thắng chính mình để sống Lời Chúa, từ bỏ con người cũ với tính hư nết xấu và nắm lấy những cơ hội Chúa gửi đến qua những biến cố, nhất là ngay chính trong giây phút hiện tại bằng việc chu toàn bổn phận của mình trong gia đình, trong cộng đoàn và trong Hội Thánh.

Lạy Chúa Giêsu, sống tinh thần của cửa hẹp thật không dễ đối với chúng con, vì chúng con phải chết đi với chính mình nhưng đó là con đường duy nhất dẫn đưa chúng con đến hạnh phúc Nước Trời. Xin ban cho chúng con lòng can đảm dám sống vượt lên trên bản tính tự nhiên với con người cũ để sẵn sàng hi sinh, tôi luyện bản thân hầu mong đạt tới Nước Trời vĩnh cửu, là nơi hạnh phúc bên Chúa muôn đời. Amen.

Bích Trúc

Lặng quỳ bên Chúa Giêsu Thánh Thể, nhìn lại hành trình sứ vụ hè đã qua, trong tôi vang lên lời của Thầy Giêsu năm xưa khi trả lời câu hỏi của học trò Phêrô: “Thầy coi, phần chúng con, chúng con đã bỏ mọi sự mà theo Thầy! Chúng con sẽ được gì?” “Chúng con sẽ được gấp trăm ở đời này”.

Quả thật, chúng tôi cảm nhận được lời hứa của Thầy trong những ngày sứ vụ vừa qua. Bỏ cha mẹ, gia đình và người thân, chúng tôi bước theo tiếng gọi của Chúa để mang Tin Mừng đến với những người chúng tôi có cơ hội gặp gỡ. Và phần thưởng rất cụ thể Chúa trao cho chúng tôi trong thời gian hè nơi mảnh đất Tân Thanh. Đó là “nhận được… anh em, chị em… gấp trăm ở đời này”.

Anh chị em tôi là những em nhỏ chúng tôi gặp mỗi ngày trong các lớp giáo lý. Những gương mặt đơn sơ đầy chất thánh thiện luôn tươi nở nụ cười trên môi. Những em nhỏ hàng ngày vẫn đến sớm và ổn định lớp học trước khi chúng tôi có mặt. Những em nhỏ luôn mau mắn và hăng say trong các giờ học giáo lý.

Anh chị em tôi là những người nghèo vẫn đang ngày ngày cố gắng vượt khó vươn lên với hy vọng có một ngày mai tươi sáng hơn.

Anh chị em tôi là những người chưa nhận biết Chúa, lòng đang chất chứa đầy khao khát tìm về chân thiện mỹ, luôn sẵn sàng tạm gác công việc, vượt hàng mấy chục cây số trên những con đường đất đỏ bazan để đi học giáo lý.

Hành trình sứ vụ hè đã giúp chị em chúng tôi ý thức hơn việc sống sứ vụ tông đồ thừa sai của Đấng Sáng Lập. Nhìn lại món quà Chúa trao cho chị em, chúng tôi được mời gọi tiếp tục mang trong mình trái tim thương cảm và trở thành cánh tay hữu hình của Đức Ki-tô Chịu-Đóng-Đinh để chia sẻ, thoa dịu nỗi đau khổ của đồng bào đặc biệt giới nữ và giới trẻ. Món quà Chúa trao cho chị em trong hành trình sứ vụ hè cũng sẽ trở nên của lễ để chị em chúng tôi dâng lên Thiên Chúa trong lời kinh nguyện, trong thánh lễ mỗi ngày, kết hợp với lễ phẩm đau thương của Đấng Chịu Đóng Đinh.

Hành trình sứ vụ hè khép lại nhưng những kỉ niệm nơi mảnh đất chị em đã đặt chân đến vẫn đang sống động trong mỗi chị em. Kỉ niệm ấy trở thành kinh nghiệm cho chị em trong hành trình sứ vụ và chất liệu cho chị em trong các giờ cầu nguyện. Nguyện xin tình yêu của Chúa đổ đầy trong trái tim mỗi chị em để chị em tiếp tục sống sứ mạng được trao phó cách hăng say và nhiệt thành.

Maria Nguyễn Hường

“Ngọt ngào tốt đẹp lắm thay

Chị em được sống quây quần bên nhau.” (Tv 133,1)

Hòa chung niềm vui cùng Giáo Hội hoàn vũ mừng kính Đức Maria Hồn Xác Lên Trời, cũng là bổn mạng của chị Tổng Phụ Trách cũng như 65 chị em. Trong bầu khí ấm áp tình gia đình, vào lúc 10 giờ ngày 13 tháng Tám năm 2022, tất cả chị em tại các cộng đoàn Miền Nam quy tụ về Nhà Mẹ để trao gửi đến chị Tổng Phụ Trách và quý chị những tâm tình quý mến.

Tất cả tình yêu thương và lời cầu nguyện của chị em được gởi gắm qua các tiết mục văn nghệ.  

Sau các tiết mục văn nghệ, chị Tổng Thư ký thay mặt Chị Em trong Hội Dòng nói lên tâm tình tri ân và chúc mừng chị Tổng Phụ Trách nhân dịp lễ bổn mạng chị.

Sau đó, tâm tình và lời nhắn nhủ của Chị Tổng Phụ Trách dành cho quý chị em trong Hội Dòng.

Hình ảnh Mẹ Maria trong lòng Giáo Hội là người quảng đại đáp lại lời mời gọi của Chúa, Mẹ xin vâng trong mọi biến cố của cuộc đời và Mẹ hoàn thành sứ mạng trong niềm tin tưởng và phó thác hoàn toàn vào Chúa. Nguyện chúc chị Tổng Phụ Trách và quý chị em nhân dịp mừng lễ quan thầy Đức Mẹ Hồn Xác Về Trời luôn sống theo mẫu gương của Mẹ, sẵn sàng hăng hái, dấn thân lên đường để đáp lại một tiếng xin vâng như Mẹ và luôn đặt niềm cậy trông vào Chúa trong mọi biến cố của cuộc đời.

Ban Truyền Thông MTG TL

BẢN TÌNH CA MAGNIFIAT – Anna Trần

Cùng với Mẹ Maria, toàn thể Giáo hội chúng con ngợi khen tạ ơn Thiên Chúa:

“Linh hồn tôi ngợi khen Đức Chúa,

thần trí tôi hớn hở vui mừng vì Thiên Chúa Đấng cứu độ tôi.

Phận nữ tỳ hèn mọn,

Người đoái thương nhìn tới,

từ nay, hết mọi đời sẽ khen tôi diễm phúc”.

Đây là lời tán tụng ngợi ca Thiên Chúa phát xuất từ thẳm sâu lòng Mẹ trong ngày Mẹ đi thăm viếng người chị họ Isave. Những lời ngợi ca đó nói lên tất cả tâm hồn Mẹ. Đó là cả chương trình sống của Mẹ, là con đường tu đức của Mẹ: Mãi mãi Mẹ là người nữ tỳ khiêm tốn, luôn phó thác cuộc đời trong tay Thiên Chúa toàn năng và nhân hậu. Quyền năng và tình yêu Chúa bao phủ suốt cả đời Mẹ trong từng ý nghĩ, từng lời nói, từng hành động… khiến cho tâm hồn Mẹ luôn hướng về Chúa mà tạ ơn, và ngợi khen liên lỉ. Đặc ân cao trọng nhất mà Thiên Chúa dành cho Mẹ đó là Mẹ lên trời cả hồn xác. Đây chính là triều thiên sáng chói Chúa ân thưởng cho Mẹ đã được sứ thần truyền tin “Thánh Thần ngự xuống trên bà, và quyền năng Đấng Tối Cao rợp bóng trên bà”.

Mẹ là người diễm phúc nhất trong mọi người nữ. Mẹ có tên gọi đẹp nhất “Đấng đầy ơn phúc” vì “Thiên Chúa ở cùng bà”. Mẹ là cây sinh quả phúc và nhờ quả phúc ấy mà Mẹ được muôn đời biết đến và được ca tụng chính vì “Đấng toàn năng đã làm cho Mẹ biết bao điều cao cả. Mẹ Maria được lên trời sau khi đã trải qua mọi nẻo đường đời nghèo khó: không nơi trú ngụ khi sinh Hài Nhi Giêsu, cùng dõi theo chân Giêsu rao giảng Tin Mừng… và theo Con lên tận đồi Sọ đầy đau thương, nước mắt. Quả thật, Mẹ đã sống thánh giữa đời và đã nên thánh qua những chặng đường vui buồn của kiếp người.

Hôm nay, chúng ta cũng đang đi trên những chặng đường như Mẹ: Có những giây phút sâu lắng, mặn nồng bên Chúa, có những giây phút hạnh phúc trong sứ mạng khi chúng ta trao ban mà không giữ lại gì cho riêng mình, khi chúng ta đem lại tiếng cười cho chị em, cho cộng đoàn… Nhưng đâu đó chúng ta cũng không thiếu những giọt nước mắt khi đau bệnh thể xác và cả nỗi đau tinh thần khi người thân ra đi, khi gặp khó khăn trong đời sống cộng đoàn… Chúng ta hãy biến những đau khổ thành niềm vui vĩnh cửu trong Chúa, niềm vui mà không ai lấy mất được, những điều đó được góp nhặt thành những bậc thang đưa chúng ta lên trời với Chúa. Noi gương Mẹ Maria, chúng ta hãy sống cuộc đời bình thường nhưng không tầm thường, tích lũy cho mình những kho tàng trên trời để được về trời với Chúa như Mẹ. Ước gì, qua đời sống chứng tá của mỗi người, mọi người sẽ nhận biết, chúng ta là con của Mẹ, là con của Cha trên trời.

Lạy Mẹ Maria, Mẹ đã được Thiên Chúa đưa lên trời cả hồn lẫn xác. Hợp cùng với triều thần thiên quốc, chúng con xin chúc mừng Mẹ trong ngày đặc biệt này. Mẹ là Mẹ Thiên Chúa và Mẹ cũng là Mẹ của mỗi người chúng con. Với trái tim từ mẫu và đầy dịu hiền, xin Mẹ giúp chúng con cũng biết noi gương Mẹ, sống đơn sơ, khiêm tốn. Nhờ đó, chúng con có thể nhận ra những ơn lành Thiên Chúa ban xuống trên cuộc đời mỗi người, để chúng con có thể sẵn sàng giúp đỡ những tâm hồn đang cần đến chúng con và cuộc đời của chúng con sẽ luôn là bài ca tụng Chúa không ngừng. Amen.

ĐÔI CÁNH TÌNH YÊU – Maria Thảo An

Nhà văn Mỹ đã từng nói rằng “Cách nhanh nhất để đánh mất tình yêu là giữ nó thật chặt, cách tốt nhất để giữ tình yêu là hãy chắp cho nó một đôi cánh”. Tình yêu mà Mẹ Maria đã diễn tả thật đẹp qua bản tình ca “Magnifiat”, Mẹ đã chắp cho tình yêu một đôi cánh tự do để Thánh ý của Thiên Chúa được thể hiện trên cuộc đời của Mẹ.

Thiên Chúa luôn đem lại sự bất ngờ cho chúng ta, nếu chúng ta không sẵn sàng chờ đợi Chúa, những bất ngờ Chúa gửi đến làm ta hoang mang, lo lắng và sợ hãi. Nhưng nếu ta trung tín đợi chờ thì những bất ngờ đó trở thành niềm vui và hạnh phúc. Mẹ Maria đã để cho mình được ngạc nhiên bởi tình yêu của Chúa. Nhờ đó, Mẹ khám phá ra Thánh ý của Chúa và mau mắn đáp trả tiếng xin vâng trọn vẹn nhất. Có phải Mẹ quá dại dột hay lúc đó chỉ là lời đáp trả nông nổi của một cô gái đang ở độ tuổi thanh xuân! Không phải thế, bởi vì cả cuộc đời của Mẹ đã trả lời cho câu hỏi trên. Mẹ không bao giờ thốt lên một lời cằn nhằn, than vãn vì những đau khổ Mẹ phải chịu.

Mẹ cũng giống như bao người mẹ khác, một người phụ nữ miền quê, hiền lành, có một cuộc sống bình dị như bao thôn nữ khác, vui chơi, học tập, làm việc và cầu nguyện nhưng điều làm Mẹ khác với những người mẹ khác đó là Mẹ được Thiên Chúa chọn làm Mẹ của Chúa Giêsu đồng thời Mẹ được đặc ân Hồn Xác Lên Trời. Mẹ được diễm phúc ấy không phải vì Mẹ làm được những điều vĩ đại nhưng vì cả cuộc đời Mẹ luôn tìm kiếm và sẵn sàng đáp lại lời xin vâng trong mọi biến cố của cuộc đời: khi sinh con trong nơi máng cỏ nghèo hèn, khi lạc con trong Đền thờ, khi theo con lên đồi Canvê và chứng kiến cái chết đau đớn của con. Mẹ vẫn tìm kiếm thánh ý Chúa bằng việc “suy đi nghĩ lại trong lòng”.

Cả cuộc đời của Mẹ luôn cất cao lời ca tri ân dành cho Thiên Chúa, Đấng đã yêu thương Mẹ “Linh hồn tôi ngợi khen Đức Chúa, thần trí tôi hớn hở vui mừng vì Thiên Chúa Đấng cứu độ tôi”.  Lời tạ ơn của Mẹ thật thẳm sâu khi Mẹ luôn nhìn nhận Mẹ chỉ là một nữ tỳ hèn mọn mà Chúa lại đoái thương nhìn đến. Nhờ sống tâm tình biết ơn ấy mà Mẹ luôn nhìn mọi sự dưới lăng kính của tình yêu, dưới ánh mắt nhân từ của Chúa. Trong cuộc sống, đôi khi chúng ta sống mà quên đi “lòng biết ơn”. Chúng ta nợ ân tình của Thiên Chúa, nợ tình yêu thương của những người đã đi qua cuộc đời chúng ta. Noi gương Mẹ Maria, chúng ta hãy học đáp trả tâm tình tri ân ngang qua cung cách sống, sự trao ban trong cuộc sống thường ngày.

Cuộc sống là chuỗi tiếp diễn những chọn lựa dứt khoát và mạnh mẽ. Những chọn lựa tầm thường dẫn đến cuộc sống nhàm chán, những chọn lựa thánh thiện làm cho cuộc sống tuyệt vời. Nếu chúng ta chọn nghĩ về bản thân, chúng ta sẽ trở nên ích kỷ; nếu chúng ta chọn đam mê xác thịt, chúng ta sẽ trở thành nô lệ; nếu chúng ta chọn mạng xã hội, chúng ta sẽ trở thành con nghiện. Nhưng nếu chúng ta chọn sống vì người khác, chúng ta sẽ trở nên tự do; nếu chúng ta chọn Chúa, chúng ta sẽ trở nên con cái ánh sáng; nếu chúng ta chọn tình yêu, chúng ta sẽ hạnh phúc.

Chúng ta cùng xin Mẹ đồng hành, nâng đỡ để chúng ta biết chọn lựa điều Mẹ đã chọn lựa, biết sống điều mà Mẹ đã sống để cuộc đời của chúng ta trở thành bản tình ca mang tên “Magnifiat” mà Mẹ đã sống năm xưa.

CHỌN LỰA – Anna Trần Bưởi

Chúng ta đang sống trong thời đại công nghệ 4.0, nó dễ dàng cuốn hút chúng ta sống trong thế giới ảo tưởng, đi tìm hạnh phúc bằng cách thu tích của cải, danh vọng… và liệu rằng những thứ đó có là cứu cánh cho đời chúng ta? Trang Tin Mừng của thánh sử Luca 12,49-53 cho chúng ta chút suy tư về chính những “chọn lựa” trong cuộc sống hằng ngày để ta cảm nhận được rằng dù ta là tạo vật thấp hèn nhưng Chúa vẫn yêu thương và trân trọng.

“Anh em tưởng rằng Thầy đến để ban hòa bình cho trái đất sao?”

“Thầy bảo cho anh em biết: không phải thế đâu, nhưng là đem sự chia rẽ”

Chúng ta vẫn biết Thiên Chúa là tình yêu, Ngài đến để đem bình an vậy sao Chúa lại nói đến sự chia rẽ. Chúng ta phải dùng con tim để cảm thấu Lời của Ngài. Thực tế cho thấy, sứ vụ rao giảng Tin Mừng của Ngài gặp rất nhiều chống đối và chính lời rao giảng của Ngài đã gây chia rẽ giữa những người tin và những người không tin, chia rẽ trong giữa gia đình Ngài. Như thế, Ngài kêu gọi chúng ta đừng bám vào kho tàng của cải ở đời này nhưng phải tìm kiếm kho tàng không hư nát trong Nước Trời.

Người môn đệ của Chúa khi sống tinh thần và lời mời gọi này của Chúa, chúng ta phải đón nhận sự chia rẽ, phản đối có thể ngay chính những người thân trong gia đình. Chúng ta phải biết chọn lựa điều đẹp ý Chúa nhưng với bộ não phức tạp của thế giới ngày nay, ta có dễ dàng để chọn lựa? Hơn nữa, Chúa không chỉ mời gọi ta chọn lựa giữa điều tốt và điều xấu mà còn cả giữa điều tốt và điều tốt hơn.

Thật thế, có những chọn lựa khiến chúng ta phải đau khổ, chiến đấu để dành cho được sự thiện tuyệt đối. Nhưng nó thật khó khi nỗ lực chưa đủ mạnh, ơn Chúa chưa đủ lớn- ta cần thời gian và chính “sự chia rẽ” trong tâm trí là cách thức giúp chúng ta phân định được đâu là thánh ý Chúa và đâu là hướng chiều của sự dữ. Dù nó không hề dễ dàng, đặc biệt khi nó lại là một vấn đề đã ăn sâu trong tâm khảm. Đó có thể là một sứ vụ mình yêu thích hay đó là một mối tương quan, hay một đam mê đôi khi trở thành thói quen không tốt trong bản thể mỗi người,… mà chúng ta đã và đang theo đuổi. Nó chiếm phần “hơn” trong hành trình ơn gọi của ta và bắt buộc sự chia rẽ khiến chúng ta phải suy nghĩ và buông bỏ.

Chúng ta hãy ngồi lại và đặt mình dưới sự hiên diện sống động của Chúa và nhìn lại nơi chính lòng ta. Đã bao lần tôi bị giằng co giữa hai chọn lựa, và ta đã chọn điều gì?

Lạy Chúa, Giữa một thế giới đầy dẫy những đam mê và lợi thú, con tim con thật sự yếu đuối khi nghĩ cuộc sống này toàn là màu hồng, thơ mộng mà kiêu sa. Nhưng con đã lầm khi vũ trụ thật quá phức tạp và lòng người quá đỗi chật hẹp khiến con phải chọn lựa. Chọn điều gì cho đẹp thánh ý Ngài. Lựa điều gì cho bớt nỗi ưu phiền…Tất cả, con cần có Ngài giúp con phân định. Dù có những chọn lựa khiến con phải đau khổ, đấu tranh, nhưng chính sự chia rẽ trong con người con mới giúp con trưởng thành hơn sau mỗi lần vấp ngã.

Xin biến đổi lòng trí con thành của lễ tình yêu dâng Ngài, giải thoát con khỏi những xung đột con tim để con bớt bất xứng khi con được mang tên con cái của Ngài

LỬA TÌNH YÊU – Maria Thảo An

Đức Giáo Hoàng Gioan XXIII đã nói “Đi bất cứ nơi đâu hãy mang trái tim theo đó”. Dù đã hơn hai ngàn năm trôi qua, tình yêu của Chúa vẫn ở lại với nhân loại và Ngài muốn tình yêu ấy được lan toả đến từng trái tim con người để thế giới được sống trong bình an và hạnh phúc.

Trong bài Tin Mừng hôm nay, Chúa Giêsu đã dùng hình ảnh “lửa” để diễn tả tình yêu của Ngài dành cho nhân loại. Lửa cho chúng ta ánh sáng, sưởi ấm nhưng nó cũng là một vũ khí đáng sợ nếu như ta không biết cách sử dụng nó. Tình yêu của Chúa là một tình yêu bền vững. Nếu ta biết dùng lửa tình yêu của Chúa để thắp sáng cuộc đời, chúng ta sẽ cảm nhận được sự ấm áp, niềm vui và bình an nhưng nếu ta không giữ cho ngọn lửa Giêsu cháy sáng trong tâm hồn, cuộc đời chúng ta sẽ trở nên tăm tối và vô định.

 “Thầy đã đến ném lửa vào mặt đất và Thầy những ước mong phải chi lửa ấy đã bùng lên”. Đây là một khao khát mãnh liệt của trái tim đầy lòng nhân hậu. Như vậy, hoài bão của Chúa Giêsu phải chăng là tình yêu sẽ lan toả khắp trên trái đất, nó mãnh liệt đến nỗi không có sức mạnh nào có thể tàn phá, sẽ chẳng còn chiến tranh, hận thù, ghen ghét nhưng là bác ái và yêu thương. Để thực hiện hoài bão lớn lao và cao đẹp ấy, Chúa đã chấp nhận đau khổ và cả cái chết. Ước mơ thánh thiện ấy của Chúa vẫn còn dang dở, Ngài muốn mỗi người hãy tiếp tục gieo bước chân tình yêu vào từng ngõ ngách, từng con người mà ta đến và gặp gỡ. Người môn đệ của Chúa phải sẵn sàng chịu mất mát, chịu đau khổ trong khi thực thi sứ mạng mà không được nản chí và thất vọng. Chúa mời gọi mỗi người hãy đi sâu vào trái tim Chúa để cảm nghiệm, thấu hiểu và thực hành những thao thức của Chúa.

“Thầy còn một phép rửa phải chịu, và lòng Thầy khắc khoải biết bao cho đến khi việc này hoàn tất!” Phép rửa Chúa nói đến ở đây không phải là phép rửa tại sông Giođan nhưng phép rửa này là chính máu và cái chết Chúa sẽ đổ ra để minh chứng cho một tình yêu trọn vẹn nhất “không có tình thương nào cao cả hơn tình thương của người đã hy sinh mạng sống vì người mình yêu”. Như vậy, cái “yêu” của Chúa thật khác với cái “yêu” của chúng ta. Chúa yêu chúng ta vì “chúng ta là”. Đó là một tình yêu vô vị lợi, không tính toán nhưng đón nhận tất cả. Còn chúng ta yêu Chúa đôi khi chỉ là lý thuyết suông và có điều kiện. Chúng ta yêu tha nhân trong sự ích kỷ, yêu mà mong đáp trả lại.

Như vậy, để yêu như Chúa yêu, chúng ta phải đi vào con đường hẹp của Tin Mừng, phải đón nhận cả sự chia rẽ, chống đối của chính những người thân để sống và làm chứng cho sự thật. Con người ngày hôm nay cần chứng nhân hơn thầy giảng. Vì thế, lời rao giảng của chúng ta phải đi đôi với hành động. Nếu chúng ta vẫn sống trong vùng tối tăm của ích kỷ, ghen ghét, vô cảm, chúng ta không thể nào mang tình yêu, thao thức của Chúa vào trong lòng thế giới hôm nay. Chúng ta hãy sống như con cái của ánh sáng để tình yêu của Đức Kitô ngự trị.

Nt. Maria Nguyễn Thị Quỳnh Tâm
HD Mến Thánh Giá Tân Lập

Thiên Chúa yêu thương tạo dựng con người giống hình ảnh Ngài. Chính vì vậy, bản chất của con người là luôn khao khát sự thiện và hướng về sự thiện. Con người cũng luôn đi tìm ý nghĩa đích thực của cuộc sống và muốn sống hạnh phúc. Hơn thế nữa, Thiên Chúa còn yêu thương ban cho con người quyền cai quản chăm sóc vũ trụ này. Đặc biệt, Ngài ban cho con người có tự do, ý chí. Thế nhưng trong ngôi nhà và khu vườn xinh đẹp, con người lại lạm dụng quyền tự do của mình. Ngôi nhà này chính là thân thể của mình, và khu vườn xinh đẹp là chất thuốc gây mê/giảm đau (morphine) dùng để chữa trị cho con người, là thần dược trong y khoa, thì con người lại lạm dụng dùng nó để hủy diệt cơ thể của mình, để gây ra biết bao đau khổ, tai họa, mất mát cho chính mình, làm thiệt hại gia đình và gây tai họa trong xã hội.

Ngày nay, tình trạng nghiện ma túy đang là mối đe doạ hàng đầu của gia đình và xã hội Việt Nam. Mặc dù chưa có con số thống kê rõ ràng nhưng tình trạng nghiện ma túy gia tăng rất nhanh. Trước đây việc buôn bán ma túy có thể chỉ phát hiện ở hàng đơn vị, nhưng đến nay số lượng đã lên đến hàng chục kg ma túy. Năm 2014, vụ xét xử buôn bán ma túy lớn nhất với số lượng 32.000 bánh heroin có tổng khối lượng 12 tấn. Năm 2017, Bộ Công an bắt giữ một người cầm đầu đường dây chuyên sản xuất thuốc lắc cực lớn, thu giữ tổng cộng 520 ngàn viên thuốc lắc, 12 kg ma túy. Không mấy ngày trên báo chí lại không xuất hiện những vụ buôn bán ma túy, hoặc những bài báo liên quan đến hậu quả của tình trạng nghiện ngập ma túy gây rúng động xã hội. Theo thống kê của LĐTBXH năm 2016, cả nước có 60/63 tỉnh thành phố có 142 trung tâm cai nghiện; mỗi năm tổ chức cai nghiện cho khoảng 40.000 đến 45.000 người nghiện ma túy. Theo số liệu của Bộ Công an, toàn quốc hiện có 210.751 người nghiện ma túy. Còn theo thống kê của cơ quan phòng chống ma túy và tội phạm của LHQ – UNODC, mỗi ngày trên thế giới có 552 người chết vì ma túy. Là những Kitô hữu, chúng ta không thể làm ngơ trước tình trạng báo động đại họa như vậy, chúng ta không thể đứng nhìn “người thân cận” đang lâm vào cảnh chết chóc, đau khổ. Nhưng làm sao chúng ta nhận biết dấu chỉ của một người nghiện ngập, hoặc đang rơi vào tình trạng nghiện ngập, hay có nguy cơ sa vào nghiện ngập? Đâu là biện pháp phòng ngừa và ngăn chặn để giúp cho họ không sa vào con đường cũ? Sau đây là một nỗ lực để trả lời cho những câu hỏi này.[1]

Nghiện là gì?

Theo Tổ Chức Y Tế Thế Giới (WHO) từ năm 1957, nghiện là trạng thái ngộ độc kinh niên hay từng thời kỳ do sử dụng lặp đi lặp lại một hay nhiều lần một chất tự nhiên hay tổng hợp. Nó làm cho người nghiện ham muốn không tự kiềm chế được mà bằng mọi giá phải tiếp tục sử dụng. Nó gây xu hướng tăng dần liều lượng, gây ra sự lệ thuộc về tâm lý và thường cả thể chất và có hại cho chính người nghiện và xã hội. Như vậy có thể nói nghiện là tình trạng sử dụng nhiều lần một loại chất nào đó mà không có nó thì không thể chịu nổi. Nghiện ma túy càng lệ thuộc hơn vì đó là một loại chất gây khoái cảm và tác động lên não bộ làm thay đổi toàn bộ thực thể của con người làm cho người nghiện ma túy càng ngày càng mất kiểm soát bản thân và tìm mọi cách để có nó. Tổ chức Y tế thế giới – WHO, 1989 thì định nghĩa rằng : “Bất kỳ loại chất hóa học nào khi được tiêm vào cơ thể đều làm thay đổi chức năng thực thể và tâm lý của người sử dụng.” Nghiện ma túy làm rối loạn mãn tính của não bộ được biểu hiện bằng việc tiếp tục tìm kiếm và sử dụng ma túy bất chấp hậu quả. Nói chung, nghiện ma túy làm thay đổi chức năng não bộ làm cho người nghiện luôn phụ thuộc vào ma túy. Họ tìm kiếm và sử dụng bất chấp hậu quả và với tần số liều lượng ngày một cao hơn và không còn quyền lựa chọn nào khác ngoài sử dụng nó.

Hội chứng nghiện

Một khi đã sa vào con đường nghiện ngập, người nghiện không màng tới những thú vui trong cuộc sống. Người nghiện loại bỏ dần mọi sinh hoạt thường ngày của cuộc sống, bỏ đi những thú vui lành mạnh, ước mơ, ý chí, khao khát định hướng cho cuộc sống, cống hiến. Trước đây họ có bạn bè, quan tâm đến người thân trong gia đình, tham gia những môn thể thao, những câu lạc bộ lành mạnh v.v. Nay mọi thứ đều nhường chỗ cho ma túy, người nghiện không còn thiết tha đến bất cứ sinh hoạt nào khác ngoài việc chỉ nghĩ đến ma túy và dùng ma túy.

Họ cũng khó lòng kiểm soát các hành vi của mình do chất gây nghiện đi vào não và điều khiển hành vi của họ. Chất ma túy đá gây cho người nghiện chứng hoang tưởng ảo giác, rối loạn nhân cách. Nó làm cho người nghiện tưởng tượng ra những điều phi lý vì thế mà có nhiều vụ việc giết người rất vô lý. Chẳng hạn hôm 5/3/2018, một người bị bắt vì sát hại bạn gái khi đang phê ma túy đá. Anh tưởng bạn mình bị ma nhập nên chạy đi kiếm tỏi và nhét đầy vào miệng cô và cô đã chết vì nghẹt thở. Hay vụ nam thanh niên giết người yêu của mình vì tưởng rắn sáu đầu.

Nghiện ma túy còn gây ra những vụ việc rất đau lòng và tàn ác. Người chồng ngáo đá sát hại vợ và hai con nhỏ rồi chặt tay tự sát. Tại xã Nga An, huyện Nga Sơn, tỉnh Thanh Hoá, một nghi phạm đã cầm dao chém chết vợ và hai con nhỏ sau đó chặt tay tự sát. Báo Dân Việt thông tin vào 22g45 ngày 11/9/2015 ở thành phố Nam Định, một đối tượng đã lên cơn ngáo đá rồi dùng dao đâm chết bố đẻ 71 tuổi và mẹ 62 tuổi…

Một khi đã nghiện, bằng mọi giá người nghiện phải tìm cho được chất ma túy để dùng vì cơn thèm muốn mãnh liệt. Vì vậy, bất chấp những hậu quả tiêu cực và bằng mọi cách để có được chất ma túy này. Họ có thể lấy đi bất cứ của cải gì trong gia đình bán để lấy tiền mua ma túy, có thể ăn cắp vặt dù chỉ một cái yên xe do người đi đường bị té. Nói chung cái gì có thể bán được là họ lấy để bán.

Có rất nhiều vụ án xảy ra vì con nghiện không xin được tiền mua chất ma túy. Ngày 25/7/2017 ở Thanh Hóa là một vụ điển hình. Một con nghiện qua hàng xóm xin tiền, được tiền, nhưng lại chê ít nên anh ta dùng dao chém, và tiếp tục cầm dao qua những nhà khác xin cho đủ [2].

Báo Pháp luật TP.HCM đưa tin vào ngày 13-11-2016 ở Đồng nai, một con nghiện rất hung dữ đòi xin tiền nhiều người có mặt tại quán cà phê. Vì sợ người này làm liều nên những người có mặt ở đó đều lấy tiền đưa cho anh ta [3].

Kinh hoàng hơn là vụ cướp taxi do ngáo đá vào 05/03/2016 [4]. Ngoài ra hằng ngày, có rất nhiều người đang đi trên đường bị những con nghiện cướp giật hoặc xin tiền “đểu”.

Nguyên nhân nghiện ma túy

Có rất nhiều nguyên nhân dẫn đến nghiện ma túy. Có thể do yếu tố giáo dục của gia đình; cha mẹ quá nuông chiều hay quá nghiêm khắc, hoặc không đủ quan tâm đến con cái. Cũng có thể do yếu tố môi trường xã hội. Một môi trường xã hội bị ô nhiễm chất gây nghiện, thì người ta cũng sẽ dễ dàng rơi vào tình trạng nghiện ngập. Ông bà nói, “gần mực thì đen gần đèn thì sáng”, điều này chúng ta dễ dàng nhận thấy nếu trong một khu xóm có nhiều tệ nạn ma túy thì các con em của chúng ta cũng sẽ rơi vào nghiện ma túy nếu không được giáo dục tốt. Yếu tố thất nghiệp cũng là một trong những nguyên nhân dễ sa vào ma túy. Tình trạng rơi vào nghiện ma túy thì muôn màu muôn vẻ, cũng có thể là do ngẫu nhiên, không chủ động trước. Ví dụ, đi dự tiệc được bạn bè mời uống, rồi sau đó nghiện. Nhưng cũng có rất nhiều trường hợp tìm đến ma túy để giải sầu, để giảm đau, để tăng hưng phấn v.v. Ở đây chỉ nêu ra một số nguyên nhân chính. Hơn nữa ma túy chứa chất dopamine và opiates. Chất dopamine là chất làm cho chúng ta có cảm giác sung sướng, và khi nó được tiết ra nhiều sẽ tạo cảm giác cực khoái. Nên một khi đã sử dụng, người dùng cảm thấy muốn dùng nữa và khó lòng bỏ được.

Tâm lý lứa tuổi vị thành niên

Giai đoạn thiếu niên (Tâm lý lứa tuổi dậy thì) cũng là nguyên nhân hàng đầu vì đây là thời kỳ cực kỳ quan trọng trong giai đoạn trưởng thành của các em. Thời kỳ chuyển giai đoạn từ niên thiếu sang người lớn là sự phát triển về tâm sinh lý và thể chất rất nhanh. Ở lứa tuổi này, các quá trình thần kinh hưng phấn của vỏ não mạnh và chiếm ưu thế, cộng thêm sự rối loạn chức năng trong các hoạt động của tim mạch gây mất sự cân bằng làm cho các em không thể làm chủ được bản thân. Lứa tuổi dậy thì có rất nhiều thay đổi về tâm sinh lý. Các em có những rối loạn về tâm lý, rối loạn cảm xúc, rối loạn hành vi v.v. Hơn nữa, sự phát triển về thể chất nhanh làm cho các em nhận ra mình không còn là trẻ con nữa [5]. Chính vì thế các em ở lứa tuổi này dễ nổi xung, dễ bị kích thích, bốc đồng, và hay gây gổ. Các em lại đang ở lứa tuổi tò mò, dễ bị tổn thương, áp lực v.v.

Trong giai đoạn này các em cũng gặp phải những khó khăn trong việc hình thành và khẳng định cái “tôi” ý nghĩa xã hội, hay khám phá căn tính bản thân, cũng như vai trò giới tính của mình, tính tự lập, và đi tìm ý nghĩa của cuộc sống. Lứa tuổi này các em muốn bắt chước một hình mẫu tốt nào đó, nhưng nếu điều ấy không có trong gia đình của mình thì các em đi tìm giá trị ảo nào đó để khoả lấp đi nỗi khao khát ý nghĩa cuộc sống của mình. Chẳng hạn một gia đình gương mẫu, được giáo dục tốt thì các em phát triển được căn tính của mình. Còn nếu một gia đình hay xung đột, có bố mẹ nghiện ngập, thì việc các em tìm đến chất ma túy để thử nghiệm, để chứng tỏ bản thân hay giải toả tâm lý stress cũng là điều dễ hiểu.

Hơn nữa, với tất cả những đặc điểm của tâm lý sinh lý lứa tuổi này, các em dễ bị dụ dỗ lôi kéo theo bạn bè vì trong giai đoạn này bạn bè là người rất quan trọng với các em. Các em thích được theo nhóm bạn, lập nhóm, muốn nổi loạn, gây sự chú ý, chơi nổi, chơi trội, chơi “hàng độc” không thích sống loanh quanh trong gia đình, hay dưới bóng của cha mẹ. Vả lại chất gây nghiện sẵn có, giá rẻ các em dễ dàng dùng thử và bị nghiện [6].

Ở Mỹ, theo thống kê (2011) có đến 11% học sinh nam THPT sử dụng cỏ mỹ và trong số 11.406 trường hợp nhập cấp cứu có đến 75% từ 12-29 tuổi. Theo số liệu thống kê của tỉnh Bà Rịa, năm 2015, có đến hơn 70% số người nghiện ma túy ở lứa tuổi thanh thiếu niên. Trước đây độ tuổi nghiện ma túy thường từ 16 tuổi trở lên, hiện nay đã xuất hiện ở lứa tuổi còn thấp hơn [7].

Tìm thú vui

Trong số người nghiện ma túy, đa số là những người thích ăn chơi, tụ tập trong những quán bar, vũ trường, không thích lao động cực khổ. Đối tượng này cũng hiểu rằng ma túy là chất gây khoái cảm. Nhiều người nghiện ma túy nói rằng do họ tò mò, thích khám phá và đi tìm cảm giác lạ. Bạn bè thường kể cho nhau nghe những cảm giác thích thú đê mê khi dùng ma túy và rủ rê nhau dùng thử. Đa phần những người tham gia trả lời thông tin lý do nghiện ma túy đều khẳng định rằng họ sử dụng ma túy để cho vui vì việc sử dụng những loại chất này đang là ‘mốt thời thượng’. Chẳng hạn như bạn MDN, 29 tuổi, ở Hà Nội nghiện ma túy vì câu phương châm khổ nhiều rồi… sướng một tí thì đã sao? [8]

Đó cũng là lý do tại sao đa số giới trẻ do thiếu hiểu biết, ham vui, sống hưởng thụ nên một khi đã tìm đến ma túy thì họ không thể cưỡng lại được, đặc biệt với ma túy tổng hợp. Nó kéo dài khoái cảm đến 12 tiếng, gấp nhiều lần so với quan hệ tình dục, nên một khi đã nghiện thì người nghiện phải làm mọi thứ để có nó. Ma túy là hậu quả và đồng thời là lý do của một sự suy đồi luân lý đạo đức lớn và của tình trạng thối nát gia tăng trong cuộc sống xã hội [9].

Để quên đi những điều bất hạnh

Đa số những người nghiện ma túy đều có tâm trạng buồn chán, tiêu cực, đời sống thiếu thốn tình cảm, có cha mẹ ly hôn hoặc có những vấn đề của cá nhân như áp lực, thất vọng, buồn phiền. Họ tìm đến ma túy để giải khuây, tìm sự thăng bằng. Anh MDN, 26 tuổi ở Hà Nội chia sẻ lý do anh tìm đến ma túy là do bạn gái bị tai nạn đang khi mang thai. Quá sốc, không thể chịu nổi, anh tìm đến Heroin để quên đi thực tại. Anh nói, lúc đầu tìm đến rượu nhưng rượu không làm anh quên đi được nỗi đau này, vì vậy anh đã tìm đến ma túy và đúng là lúc đầu nó mang lại cảm giác sảng khoái trong đầu, hết buồn và không còn suy nghĩ gì nhiều nữa. Rất nhiều trường hợp tìm đến ma túy là do gặp phải những chuyện đau lòng, khi được rủ rê thì họ dễ dàng sa vào. Đa số những người đồng giới, mại dâm, chuyển giới cũng vướng vào ma túy do muốn thoát khỏi tâm trạng dồn nén, bất ổn, và kỳ thị bản thân. Họ cảm thấy buồn chán do thiếu đi bàn tay chăm sóc, thiếu tình thương, thiếu tình cảm của gia đình và cộng đồng [10].

Nói chung, rất nhiều trường hợp nghiện ma túy do tâm thần bất ổn, nên họ dễ sa vào ma túy hơn những người bình thường. Có rất nhiều ca sĩ, người mẫu thành danh, nhưng lại sa vào con đường nghiện ngập cũng chỉ vì cuộc sống quá nổi tiếng. Môi trường showbiz khắc nghiệt, để giảm áp lực, để có được sự thăng bằng trong cuộc sống bằng những chất gây nghiện.

Điều trị/can thiệp vấn đề thể chất hoặc tâm lý

Như đã nói Á Phiện được phong là “thần dược”, giảm đau, tạo sự hưng phấn, khoái cảm gây kích thích. Tác dụng tâm lý của “ma túy đá” giúp con người tỉnh táo, minh mẫn hơn, hưng phấn, sung mãn, khỏe khoắn, tràn đầy sinh lực. Ngoài ra chúng còn tăng khả năng tập trung, tăng trí nhớ, tăng hoạt động có mục đích, tăng khả năng giao tiếp, tự tin và thậm chí tăng hành vi mạo hiểm. Chính vì vậy, từ mục đích ban đầu sử dụng ma túy để tạo thành tích, hay trong y khoa để giảm đau thì người dùng có thể nghiện lúc nào không biết. Có rất nhiều vận động viên dùng ma túy vì họ muốn đạt được hiệu suất tốt nhất và sau đó họ đã lạm dụng thuốc. Sở dĩ doping bị cấm trong thi đấu thể thao bởi vì các chất kích thích nhìn chung đều có tác dụng đẩy nhanh tốc độ tuần hoàn máu, tăng cường khối lượng máu chảy về tim, làm tăng thể lực cùng sự tập trung cho các vận động viên, làm cho cơ thể không bắt buộc phải nghỉ khi mệt [11].

Tương tự như những bệnh nhân ban đầu dùng thuốc để giảm đau nhưng sử dụng nhiều lần sau đó đã bị nghiện. Chẳng hạn như bệnh ung thư giai đoạn cuối, người bệnh luôn được kê toa thuốc có chứa morphine nhưng sau đó luôn phải dùng nó với liều cao hơn.

Gián tiếp để làm giàu

Một trong những lý do khác ngày càng có nhiều người nghiện ma túy là do việc tiếp cận với ma túy một cách dễ dàng. Chúng ta có thể mua ma túy ngay tại các con hẻm, đường phố, quán bar, vũ trường hay rất dễ để liên hệ với những người buôn bán ma túy nhỏ. Nhưng tại sao ma túy là hàng cấm, tác hại vô cùng nhưng chúng ta lại rất dễ dàng tiếp cận được, thậm chí người ta còn bán công khai. Lý do duy nhất đó là một món hàng rất hời. Vì vậy, bất chấp hậu quả chất trắng gieo vãi cho con người mà người ta vẫn lún sâu vào việc buôn bán. Chẳng hạn, ngày 16/9/2018, trong đêm Đại nhạc hội Hồ Tây ở Hà nội, có bảy người chết, năm người hôn mê sâu dương tính với chất ma túy. Xem xét vụ việc, người ta cho biết bóng cười được bán công khai ở đêm nhạc này.

Trong những năm gần đây rất nhiều vụ buôn bán ma túy lớn lên đến hàng chục kg bị sa lưới. Chỉ cần phát hiện mang một kg ma túy là bị tử hình, nhưng không vì thế mà tình trạng buôn bán ma túy giảm. Đơn giản vì buôn bán ma túy mang lại lợi nhuận quá nhanh và quá giàu.

Việc buôn bán ma túy càng lớn, càng phát đạt thì xã hội ngày càng có nhiều người nghiện. Và như đã nói ở trên ở nước ta có đến 90% người nghiện tái nghiện cũng là điều dễ hiểu vì sau khi cai nghiện trở về, họ gặp lại bạn cũ, dễ dàng mua chất ma túy. Còn ngược lại, nếu ít người buôn bán ma túy hay khó tiếp cận với ma túy thì con số người nghiện có thể sẽ giảm dần. Hẳn chúng ta đều biết, sau khi ông Rodrigo Duterte lên làm tổng thống Philippines, ông đã tập trung vào việc dọn sạch ma túy, hành quyết những kẻ buôn ma túy, bắn chết những người nghiện và buôn bán ma túy như thế nào. Ở đây chúng ta không bàn đến tính nhân quyền, hay mặt trái của việc thi hành án những người buôn bán và sử dụng ma túy mà không cần ra toà hay xét hỏi. Nhưng việc ông làm đã làm giảm bớt tình trạng tệ nạn ma túy ở Philippines trong những năm qua.

Những biểu hiện chung của người nghiện

Ma túy khởi nguồn từ loại thuốc quý “morphine”, dùng để chữa trị, giảm đau, và thần dược trong y khoa nhưng khi con người lạm dụng, nó lại trở thành thứ chất gây độc hại cho cơ thể con người. Vì bình thường cơ thể con người cũng sản xuất ra các hoạt chất giống như á phiện để giảm đau – an thần- tăng sức đề kháng bệnh tật. Nên khi hút hay chích ma túy vào thì cơ thể làm biếng sản xuất á phiện nội sinh kịp thời nên người bệnh lên cơn đói với các triệu chứng nổi bật là: cơ thể đau nhức, suy nhược, gầy ốm, mệt mỏi, rối loạn chức năng thần kinh thực vật như xuất mồ hôi, đau quặn bụng, tiêu chảy, co giật, tinh thần bất an và dễ bị các bệnh nhiễm trùng, ung nhọt, ghẻ lở ngoài da, lao phổi, sốt rét, Sida. Tuỳ theo độ nghiện nặng nhẹ hoặc các loại chất gây nghiện khác nhau mà người nghiện ma túy biểu hiện.

Đối với người nghiện nhẹ: Người dùng ma túy mới chỉ hút hay chích trong vòng năm đầu, người đó hút hay chích với liều lượng gián đoạn hay hằng ngày, mỗi ngày từ 1-3 lần. Đối với người nghiện nhẹ cơ thể còn khoẻ mạnh, và thỉnh thoảng đau nhức một cách khó chịu khi đói thuốc. Tâm trạng bứt rứt bất an, trằn trọc khó ngủ. Người nghiện nhẹ có khả năng rối loạn nhẹ thần kinh thực vật như xuất mồ hôi, tiêu chảy, chảy nước mắt, nước mũi… và ở thời điểm này, chưa có các bệnh nhiễm trùng. Bệnh nhân có thể điều trị tại nhà.

Đối với người nghiện hơi nặng: Người nghiện dùng được từ một đến hai năm. Số lần chích hay hút ngày càng tăng, mỗi ngày từ 2-6 lần. Cơ thể bắt đầu suy nhược sụt cân, gầy ốm và yếu sức hơn trước. Tâm trạng người nghiện cũng bứt rứt bất an, trằn trọc và mất ngủ. Thời gian này người nghiện bị rối loạn thần kinh thực vật khá nặng như xuất mồ hôi, nổi da gà, tiêu chảy, hồi hộp, co giật.Người nghiện có các bệnh nhiễm trùng nhẹ như kiết lỵ, viêm đường hô hấp, ung nhọt ngoài da. Bệnh nhân cần điều trị tại các cơ sở y tế.

Đối với người nghiện nặng: Người nghiện sử dụng ma túy từ 2 năm trở lên. Liều và lần chích ngày càng tăng, mỗi ngày từ 7 lần trở lên. Cơ thể rất gầy và yếu ớt. Đau nhức xuất hiện nhiều nơi một cách khó chịu khi đói thuốc. Tâm trạng của người nghiện bứt rứt, bất an, mất ngủ và cũng rối loạn thần kinh thực vật khá nặng, và có khả năng mắc bệnh tâm thần. Giai đoạn này của người nghiện mắc một số bệnh nhiễm trùng nặng như kiết lỵ, lao phổi, sốt rét, viêm gan, AIDS. Bệnh nhân này phải điều trị tại các bệnh viện [12].

Sau đây là những dấu hiệu chung của người nghiện ma túy chúng ta có thể nhận biết họ qua:

– Miệng, gáy tóc, cổ áo có mùi khét rất khó ngửi, mắt thường xuyên đỏ.

– Thường vắng mặt những giờ cố định, bất kể công việc đang làm hay sự cản ngăn của bất cứ ai.

– Vào nhà vệ sinh lâu do táo bón, tiểu gắt.

– Tụ tập, đàn đúm với những người có đời sống sinh hoạt buông thả.

– Khả năng học tập và làm việc sa sút thấy rõ, nhu cầu tiêu xài tăng lên.

– Tâm tính thay đổi: ít tiếp xúc với người trong nhà, dễ cáu gắt, hung hãn, có lúc nói nhiều, vui vẻ quá mức, có lúc tìm một góc riêng yên tĩnh, không muốn ai quấy rầy.

– Buổi sáng thường dậy trễ do thường thức đêm, mà không phải là vì bận học hay công việc.

Một số biểu hiện hội chứng say thuốc (phê, phi) sau nhiều lần sử dụng ma túy: người lâng lâng, không còn lo lắng, buồn rầu, tai nghe rõ hơn, mắt nhìn mọi vật tinh tường hơn, hưng phấn, giàu tưởng tượng. Người nghiện cần sa: mắt đỏ, da mặt đỏ, thích nhạc mạnh, cực kỳ hưng phấn, có thể đi đến việc hủy hoại thân thể. Người nghiện heroine: thích yên tĩnh, nói huyên thuyên, lộn xộn. Có cảm giác như hàng trăm mũi kim châm nhẹ da thịt, ngứa toàn thân. Xuất hiện cố tật như nhổ râu, cắn móng tay…

Hội chứng cai của ma túy đá không giống hội chứng cai của heroin, có nghĩa là không có cảm giác đau nhức, không tiêu chảy, không ớn lạnh nổi da gà, không có cảm giác dòi bò trong xương, không vật vã… mà là buồn chán, luôn có cảm giác mệt mỏi, kiệt sức, chậm chạp hoặc lầm lỳ, rất dễ bị kích động, dễ nổi giận, có thể hoang tưởng ảo giác, không kiểm soát được cảm xúc, hành vi.Người nghiện ăn nhiều, ngủ nhiều, trầm cảm, mất hứng thú, mất khoái cảm, bất thường khí sắc, hung hãn, suy giảm trí nhớ, khả năng tập trung, suy luận, loạn thần (hoang tưởng, ảo thanh), hư răng.

Nhân tố chính góp phần trong việc phòng ngừa và quá trình cai nghiện

Nhân cách con người bị chi phối bởi môi trường tự nhiên và xã hội trong đó vai trò gia đình, nhà trường, xã hội và Giáo Hội có thể là những nhân tố chính để định hình và phát triển nhân cách của mỗi người. Chính vì vậy, trước cơn bùng nổ nghiện ma túy, vai trò của gia đình, nhà trường và Giáo Hội có thể đóng góp rất nhiều trong việc ngăn chặn tệ nạn ma túy.Vì việc phòng tránh hiệu quả và đỡ tốn kém hơn rất nhiều lần cai nghiện.

Vai trò của gia đình

“Nhân chi sơ tính bản thiện”: con người sinh ra đã mang trong mình sự thiện. Vì thế, gia đình đóng vai trò chính trong việc giáo dục nuôi dạy con cái thành người tốt. Trong thư Mục Vụ của Hội Đồng Giám Mục Việt Nam gởi các gia đình, các ngài nhấn mạnh gia đình là ngôi trường giáo dục đầu tiên và căn bản. Đó là bổn phận và nghĩa vụ cao cả của các bậc cha mẹ. Nơi gia đình con cái đón nhận bài học đầu tiên về giá trị nhân bản, luân lý và đức tin. Một khi trẻ được nuôi dạy về những giá trị này từ thời thơ ấu, chúng sẽ hình thành những khuynh hướng căn bản, ăn rễ sâu và kéo dài trong suốt năm tháng còn lại [13].

Như vậy, cha mẹ là người thầy đầu tiên và xuyên suốt trong việc hướng dẫn, định hướng, và hình thành nhân cách của con cái mình. Họ là người trao ban tình yêu thương, quan tâm, chăm sóc, hướng dẫn dạy dỗ, chuẩn bị cho lớn lên và bước vào đời một cách trưởng thành. Họ cũng là người giúp hiểu được giá trị cuộc sống và vượt qua những nghịch cảnh, cạm bẫy của cuộc sống. Chẳng hạn, ở lứa tuổi dậy thì, với những biến chuyển tâm sinh lý, cha mẹ dành nhiều thời gian quan tâm hơn, trò chuyện, lắng nghe, giúp các em phân biệt tốt xấu, không nên áp đặt, ép buộc hay chỉ trích các em trước mặt người khác, hiểu tâm trạng, cảm xúc của chúng, khuyến khích con cái tham gia các hoạt động tập thể, các hoạt động xã hội, tránh tiếp xúc với các bạn xấu v.v. Ngược lại vì yêu thương nhưng nuông chiều, cung cấp mọi thứ muốn, mà không dạy dỗ chúng ý thức trách nhiệm với bản thân và gia đình, thì việc con cái sa vào nghiện ngập cũng là điều dễ hiểu.

Cha mẹ không chỉ là người dạy dỗ, tập cho con cái những thói quen tốt, học cách sử dụng tự do cách khôn ngoan. Nhưng chính cha mẹ phải là người nêu gương sáng đầu tiên. Mọi cử chỉ hành động của cha mẹ đều tác động trực tiếp đến con cái mình. Vì thế mà đa số các con nghiện xuất phát từ gia đình có cha mẹ ly hôn, hoặc xung đột.

Có nhiều nguyên nhân dẫn đến giới trẻ nghiện ma túy, nhưng chủ yếu là cha mẹ chưa dành thời gian đủ để giáo dục đúng hoặc cha mẹ quá bận rộn không dành thời gian đồng hành, gần gũi, và bảo vệ chăm sóc chúng. Việc cha mẹ dạy dỗ giáo dục con cái đúng sẽ ngăn chặn chúng sa vào ma túy. Còn một khi con cái mới bước vào con đường nghiện ngập, cha mẹ hãy động viên, tìm cách tạo mọi điều kiện để giúp các em cai nghiện thành công. Sự thấu hiểu, đón nhận, kiên trì và yêu thương là những yếu tố cần thiết để lôi kéo các em ra khỏi con đường nghiện ngập. Rất nhiều người cai nghiện thành công nhờ sự quyết tâm và động viên an ủi của người thân. Như Anh Vũ Văn B ở Giáo phận Hải phòng là trường hợp điển hình. Anh chia sẻ nhờ sự kiên trì động viên, an ủi của gia đình mà anh đã vượt ra khỏi cơn nghiện. Hay như trường hợp của vợ anh B ở Giáo Phận Phát Diệm chia sẻ mặc dù chị rất đau khổ bởi chồng nghiện ngập nhưng với ơn Chúa, hàng ngày chị đọc kinh cầu xin Chúa ban cho anh. Hơn nữa, chị từng là giáo lý viên, tham gia các sinh hoạt của giáo xứ, nên chị có đời sống lạc quan tin tưởng, đạo đức, yêu thương, biết nghĩ đến chồng con chính điều này giúp chị chịu đựng và vượt qua được. Nhờ kiên trì chữa chạy và yêu thương anh, đến nay anh cũng đã cai nghiện được và chị cảm thấy hạnh phúc sau những năm sóng gió.

Ngược lại với sự yêu thương quan tâm không bỏ mặc là sự kỳ thị của mọi người chung quanh. Chính sự kỳ thị sẽ đẩy họ càng mặc cảm và không có lối thoát. Nhưng nếu gia đình yêu thương, cố gắng tìm mọi cách chạy chữa, người nghiện một lúc nào đó sẽ quyết tâm cai nghiện. Có nhiều trường hợp vì cảm nhận tình yêu thương, nỗi vất vả của cha mẹ, người thân mà họ đã hối hận và quyết tâm cai nghiện thành công chỉ vì không muốn chứng kiến cảnh người thân đau khổ vì mình nữa. Đó là trường hợp của anh NVH thuộc giáo phận Cần Thơ, anh chia sẻ sau hai mươi lần cai nghiện không thành công, và trong lần tiếp theo người em trai của anh đưa anh đến trung tâm cai nghiện, trở về bị tai nạn và qua đời. Anh dằn vặt nỗi đau khổ vì mình mà gia đình tán gia bại sản, em chết, người mẹ và người vợ đã quá khổ vì anh, nên anh hạ quyết tâm cai nghiện mà không cần thuốc hỗ trợ, và anh đã thành công.

Vai trò của nhà trường

Yếu tố thứ hai không kém phần quan trọng trong việc phòng ngừa nghiện ma túy là nhà trường. Nhà trường là nơi các em đón nhận tri thức, giá trị của cuộc sống. Nhà trường có vai trò làm sao để các em cảm thấy giá trị của việc học và vui thích trong học tập. Đôi khi chỉ vì quá áp lực và căng thẳng trong học tập mà các em dễ tụ tập để hút chích ma túy. Ngoài những kiến thức bổ ích, nhà trường tạo sân chơi lành mạnh cho các em. Những sinh hoạt, câu lạc bộ văn hóa bổ ích lôi cuốn hấp dẫn các em tham gia, thì các em không còn bận tâm vào những thói quen hay tệ nạn xấu nữa. “Một cơ thể khoẻ mạnh với một tinh thần lành mạnh” thì rất khó để rơi vào ma túy.

Ngoài ra nhà trường có những biện pháp để ngăn chặn mọi hình thức mua bán ma túy, dạy các em gạt ngay mọi ý tưởng thử sử dụng dù chỉ mới manh nha xuất hiện trong đầu; tránh xa hoàn cảnh nguy cơ và dứt khoát từ chối trước sự rủ rê, mời mọc.Từ năm 2009, Bộ Giáo Dục và Đào Tạo đã có quy định về phòng chống ma túy tại các cơ sở giáo dục để mỗi nhà trường, cơ sở giáo dục sẽ là một pháo đài phòng chống tệ nạn ma túy xâm nhập. Theo đó, thực hiện tích hợp nội dung giáo dục, tuyên truyền về phòng, chống tệ nạn ma túy trong một số môn học chính khóa và các hoạt động ngoại khóa.

Sự phối hợp giữa gia đình và nhà trường, các cơ quan chức năng là rất cần thiết trong việc giáo dục phòng tránh ma túy. Nhà trường kết hợp với gia đình giáo dục thanh thiếu niên sống lành mạnh. Giữa nhà trường và các bậc phụ huynh cần có sự trao đổi thông tin về các em để giúp các em học tập tốt. Một khi các em thích thú đến trường, và hiểu rõ những giá trị luân lý, đạo đức thì các em không sa vào những tệ nạn. Ngăn ngừa can thiệp ngay khi có các em có dấu hiệu sa vào con đường ma túy.

Vai trò của Giáo Hội

Giáo Hội không chỉ có vai trò rất quan trọng trong việc giáo dục đức tin cho mọi tín hữu nhưng còn là nguồn bình an, là chỗ dựa cho mọi thành phần, đặc biệt những người bên lề xã hội. Giáo Hội rất nỗ lực trong việc uốn nắn đức tin cho các tín hữu để mỗi người được sống đúng với căn tính là Kitô hữu. Hơn thế nữa, Giáo Hội còn là tiếng nói cho những bất công, tệ nạn mà con người đã lạm dụng bóp nghẹt sự sống, gieo rắc sự chết. Đức Thánh Cha Bênêđictô XVI cho rằng bổn phận đầu tiên của Giáo Hội là giáo dục các lương tâm về trách nhiệm luân lý, vạch trần sự dữ và những lời hứa giả trá, vạch trần bạo lực và sự gian lận đằng sau ma túy. [14]Trong triều đại Giáo hoàng của Đức Thánh Cha Phanxicô, ngài dành cho người nghèo, người bị bỏ rơi một chỗ đặc biệt. Người bị bỏ rơi ở đây chính là người nghiện. Ngài nói “Cha muốn một Giáo Hội của người nghèo và cho người nghèo. Cha muốn mọi người đi đến những vùng ngoại biên của thế giới!”

Hơn nữa, căn tính của Giáo Hội là truyền giáo. Giáo Hội luôn song hành và đáp lại dấu chỉ của thời đại. Giáo Hội không thể làm ngơ khi thấy con chiên lạc. Nhưng Giáo Hội lại không thể cấm đoán những người tham gia vào việc sử dụng ma túy. Đức Hồng Y Parolin Quốc vụ khanh Tòa Thánh đã phát biểu trong Năm Thánh Lòng Thương Xót. Ngài nói Giáo Hội không thể im lặng. “Chúng ta không thể giới hạn chính mình trong việc phục hồi, nhưng chúng ta phải tham gia vào việc ngăn chặn phòng tránh.Trước mặt chúng ta ở đây có những ví dụ về nhiều bạn trẻ đã cai nghiện để cam kết xây dựng lại đời sống của họ. Đó là một động lực để nhìn về phía trước bằng đức tin.” [15]

Nhân dịp ngày “Quốc tế chống nạn nghiện ngập ma túy”, Đức cha Vicente Bokalic, và Melitón Chavez ở Argentina, trong thư mục vụ, các ngài đã đề cập đến vấn nạn trầm trọng này: “Con cái chúng ta, anh em và bạn bè của chúng ta kêu xin chúng ta hãy làm một cái gì đó cho vấn đề ma túy. Giới phụ huynh, các linh mục, tu sĩ, giáo dân là các chứng nhân và các tác nhân tìm hiểu, can thiệp và cống hiến các cơ cấu tập thể giúp cai nghiện và thăng tiến phẩm giá con người. Các anh chị em nghiện ma túy bị tàn phá này phải được coi là các bản vị con người, chứ không phải là một vấn đề, không phải là một trường hợp cần phân tích, nhưng như là một người cần yêu thương; không phải là một cá nhân cần nhồi sọ và điều kiện hóa, nhưng cần được giúp đỡ để khám phá ra các phong phú riêng của họ.” Ngài kêu gọi mỗi người hãy chung tay với Giáo Hội, với nhà nước, các tổ chức xã hội, người lớn và giới trẻ, học đường và gia đình. Chúng ta hãy tái chiếm lại ý nghĩa đích thật của cuộc sống [16].

Giáo Hội Việt nam cùng chia sẻ sứ mệnh yêu thương với những người bị tổn thương này bằng hành động cụ thể. Trong dự án dành cho người có HIV, Caritas Việt Nam trực thuộc HĐGMVN đã cùng với 26 Caritas Giáo phận đã hỗ trợ thuốc kháng virút ARV cho những người có H và giúp họ trở về hoà nhập cộng đồng. Trong số những người có H đa số họ đã từng là những con nghiện, giờ đây được tham gia sinh hoạt của nhóm, họ rất biết ơn khi tìm lại được ý nghĩa của cuộc sống. Điển hình anh HDC ở Đồ Sơn, thuộc Giáo phận Hải phòng chia sẻ, anh vô cùng biết ơn và cảm phục Caritas đã hỗ trợ và mời gọi anh tham gia sinh hoạt nhóm, nhờ đó anh tìm lại được niềm vui, ý nghĩa cuộc sống. Có rất nhiều người nghiện ma túy sau đó bị nhiễm HIV. Sau khi được tham gia vào chương trình dự án của Caritas, chính họ là người giúp đỡ những người nghiện và bị bệnh khác. Họ biết ơn những tình nguyện viên đã mời họ tham gia vào sinh hoạt nhóm để họ có được kiến thức hiểu biết về HIV, tránh lây bệnh cho người thân, lấy lại sự lạc quan tin tưởng trong cuộc sống.

Tuy nhiên, phải kể đến vai trò của giáo xứ, các hội đoàn là rất quan trọng trong việc ngăn ngừa và giúp cho những người cai nghiện. Nếu một giáo xứ là nơi tạo niềm vui, thu hút các em thiếu nhi, giới trẻ như lời của Đức Thánh Cha Phanxicô nhắc nhở, thì sẽ hạn chế việc người ta tìm đến ma túy. Một giáo xứ biết quan tâm đến đời sống đức tin, luân lý cho các em, có những sinh hoạt bổ ích tạo sân chơi cho các em, thì sẽ tạo được những thói quen lành mạnh cho các em. Hơn nữa, một khi các em thích tham gia các sinh hoạt của giáo xứ, là thành viên của một đoàn thể cũng sẽ hạn chế rất nhiều trong việc tụ tập với những bạn xấu để thử nghiệm chất gây nghiện. Và chắc chắn đó là nền tảng cho các em bước vào đời cách trưởng thành.

Hoặc một khi có người nào mới nghiện, thì cộng đoàn giáo xứ biết quan tâm, yêu thương, khuyên nhủ, tìm cách giúp người đó tránh sa vào nghiện ngập. Cộng đoàn chính là nơi quy tụ gặp gỡ, tạo niềm tin để sẻ chia, nâng đỡ nhau khi vui cũng như lúc buồn. Một cộng đoàn thực thụ như thế sẽ giúp nhau thăng tiến và sống đúng với điều răn yêu thương của Chúa. Một cộng đoàn có Chúa thì sự dữ sẽ không thể len vào.

Kết luận

Vấn đề nghiện ma túy là một trong những vấn đề hệ trọng nhất của thời đại. Nó để lại tác hại vô cùng lớn lao cho nhân loại, cho chính người sử dụng. Nó tàn phá sức khoẻ, hủy diệt mạng sống đương sự, gây bất an và mất niềm hạnh phúc cho những người thân, gieo rắc sự kinh sợ cho những người xung quanh. Nó có thể gõ cửa bất cứ lúc nào và len lỏi vào căn nhà chúng ta. Những người nghiện hơn bao giờ hết là những người cô đơn, những người khao khát đi tìm giá trị đích thực của cuộc sống và khát vọng cho tương lai. Họ không phải là thành phần cặn bã trong xã hội, hay thuộc nhóm tệ nạn xã hội mà chỉ vì không tìm được ý nghĩa cuộc sống, thiếu sự yêu thương và dạy dỗ đúng cách nên đã rơi vào nghiện ngập. Hầu hết những người nghiện đều ước mình không biết đến ma túy. Chính vì thế nơi mỗi con người nghiện luôn khát vọng được yêu thương và vươn lên. Nơi họ vẫn là hình ảnh của Thiên Chúa, là những con người vẫn luôn khao khát sự thiện.

Chúng ta làm gì khi người anh chị em mình đang đau đớn và cần đến bàn tay nâng đỡ yêu thương của chúng ta? Làm sao chúng ta có thể ngồi im khi nhìn anh chị em mình đang quằn quại trong men say chết. Họ là hình ảnh của Thiên Chúa đang chờ đợi chúng ta đến viếng thăm, cho áo mặc. Mục đích của Caritas là trao ban tình yêu, giúp đỡ những người bất hạnh không phân biệt màu da, tôn giáo mà hiện nay Caritas Việt nam cùng với Caritas trên khắp thế giới chung tay giúp đỡ những người nghiện, trong đó có những người sống chung với HIV/AIDS.

Trích Tập san Hiệp Thông / HĐGMVN số 109 (tháng 11 & 12 năm 2018)

_____________

[1] ‘Tôi ước mình không biết ma túy’, tại https://video.vnexpress.net

[2] “Con nghiện” vác dao đi khắp xóm dọa xin tiền mua ma túy, tại https://infonet.vietnamnet.vn

[3] Nghiện ma túy, cầm dao đi “xin đểu”, tại https://doisongvietnam.vn

[4] Ngáo đá cướp taxi ở Hà Nội, tại https://tintucvietnam.vn

[5] Trung Tâm Nghiên Cứu-Tư Vấn CTXH&PTCĐ, Các Giai Đoạn Phát Triển của Con Người, tr 21-22.

[6] Reason Why Teens Use Drugs (Lý do các bạn tuổi teen dùng ma túy), tại https://www.studymode.com

[7] 70% người nghiện ma túy ở lứa tuổi thanh thiếu niên, tại http://www.baobariavungtau.com.vn

[8] Một số lý do sử dụng chất gây nghiện ở người thuộc “thế giới thứ 3”, tại http://tuvanmatuy.com

[9] Nghiện ma tuý một thách đố lớn đối với gia đình, xã hội và Giáo Hội, tại http://www.archivioradiovaticana.va

[10] Một số lý do sử dụng chất gây nghiện ở người thuộc “thế giới thứ 3”, tại http://tuvanmatuy.com

[11] Vì sao doping bị cấm sử dụng trong thi đấu các môn thể thao? tại https://khoahoc.tv

[12] BS. Trương Thìn, Bệnh Lạm Dụng Thuốc Chống Đau: Á Phiện-Morphine- Heroine, Hướng Dẫn Điều Trị Bệnh Nghiện Ma Túy (Viện Y Học Dân Tộc Cổ Truyền, 2001), tr. 26- 33.

[13] Thư Chung HĐGMVN gởi các gia đình, Gia đình: ơn gọi tình yêu và sứ vụ thương xót, tại https://hdgmvietnam.com

[14] Đức Bênêđíctô XVI: Bổn phận đầu tiên của giáo hội là giáo dục các lương tâm về trách nhiệm luân lý, tại https://xuanbichvietnam.wordpress.com

[15] ĐHY chia sẻ trong thánh lễ được dâng cho những người đã vượt qua cai nghiện ma túy, tại https://stjoerayne.org

[16] Nghiện ma tuý một thách đố lớn đối với gia đình, xã hội và Giáo Hội, tại http://www.archivioradiovaticana.va

Bản văn Mc 6,6b-13 được đặt trong khung cảnh Chúa Giêsu trở về quê nhà rao giảng Tin Mừng, Chúa bắt gặp thái độ của những người dân làng Nazareth không tin vào Người (x. Mc 6,1-6). Chúa Giêsu vẫn tiếp tục sứ vụ rao giảng Tin Mừng ở các làng chung quanh và Người bắt đầu sai các môn đệ thi hành sứ vụ (x. Mc 6,6b-13). Và sau trình thuật Chúa Giêsu sai các môn đệ đi rao giảng Tin Mừng, là diễn tiến câu chuyện Gioan Tẩy Giả bị chém đầu (x. Mc 6,17-29). Điều này chứng tỏ người môn đệ được Chúa sai đi thi hành sứ vụ, thì họ cũng gặp phải sự khước từ của người nghe, có thể họ sẽ phải chết khi làm chứng cho sự thật.

1. Điều kiện người môn đệ được Chúa sai đi

Băn văn Tin Mừng Mc 6, 6b-13 cho thấy người môn đệ được Chúa huấn luyện sai đi thi hành sứ vụ với những điều kiện bằng một mệnh lệnh “người chỉ thị” chứ không phải là một lời khuyên cho người ra đi. Bản văn Máccô đưa ra “5 không” cho người môn đệ (không được mang gì đi đường, không được mang lương thực, bao bị, tiền đồng giắt lưng, không mặc hai áo) và “2 được” [được mang gậy, được đi dép điều này không có trong Mátthêu (10,10) và Luca 9,3][1].

“Cây gậy” gợi lên hình ảnh ông Môsê cầm cây gậy của Đức Chúa và nhờ cây gậy ông đã thực hiện phép lạ trước mặt Pharaô để cứu dân Israel ra khỏi Ai Cập. Nhờ cây gậy mà Thiên Chúa đã bày tỏ vinh quang và uy lực của Ngài trước mắt những nguời dân ngoại (x. Xh 4,20; 7,9-20; 8,16-17). Phải chăng Chúa Giêsu trong Tin Mừng Máccô cho phép người môn đệ cầm cây gậy với hàm ý trong tay họ cầm cây gậy của Thiên Chúa, chính cây gậy đó sẽ bảo vệ các ông và thực thi các phép lạ qua đó biểu thị uy quyền của Thiên Chúa.

“Được đi dép”, người môn đệ được Chúa Giêsu cho phép đi dép để họ thực thi sứ mạng của mình. Đôi dép quan trọng đối với người Do thái khi đi trong sa mạc sỏi đá, vì chính khi dân Israel được Thiên Chúa giải thoát ra khỏi Ai Cập, Thiên Chúa ra lệnh cho họ lưng thắt gọn, chân đi dép tay cầm gậy. Điều này hàm ý dân Israel diễn tả thái độ luôn sẵn sàng cho tiếng gọi của Đức Chúa (x. Xh 12,11). Có lẽ, Chúa Giêsu muốn người môn đệ luôn ở trong tư thế sẵn sàng trong sứ vụ được Chúa sai đi.

Lần đầu tiên người môn đệ được Chúa sai đi, Chúa lại đưa ra những điều kiện có vẻ như hơi khắc nghiệt cho hành trang của họ, mà theo tâm lý bình thường lần đầu tiên ai đi xa cũng đều phải chuẩn bị chu đáo mọi thứ. Có lẽ Chúa Giêsu muốn người môn đệ, ngoài việc thực tập thi hành sứ vụ sai đi, họ cũng thực tập luôn thái độ thanh thoát và hoàn toàn lệ thuộc vào Thiên Chúa. Những thứ vật chất là cần thiết nhưng chúng có thể là vật cản làm cho người môn đệ dính bén, quên đi sứ vụ chính yếu của họ là mang ơn cứu độ của Thiên Chúa đến cho mọi người.

2. Thái độ được sai đi của người môn đệ

Ngoài sự kiện Chúa Giêsu sai các môn đệ đi thi hành sứ vụ, bản văn Tin Mừng Máccô còn diễn tả thái độ được sai đi của người môn đệ: “các ông đi rao giảng và kêu gọi người ta ăn năn sám hối” (Mc 6,12). Nói cách khác, người môn đệ ra đi thi hành sứ vụ với hành trang mang theo chính là lời của Chúa Giêsu đã và đang rao giảng: “Anh em hãy hối cải và tin vào Tin Mừng” (Mc 1,15). Bản văn không cho thấy người môn đệ có phản đối nào trước lời đề nghị của Chúa. Tuy nhiên, điều này diễn tả thái độ của người môn đệ sẵn sàng chấp nhận điều kiện Chúa đòi hỏi, họ ra đi trong niềm vui, sự phó thác hoàn toàn vào Thiên Chúa.

Có lẽ các môn đệ sau một khoảng thời gian ở với Chúa, họ đã thấm nhuần phần nào đó tinh thần của Chúa, nên họ nhận ra vị Thầy mình đang theo “chim trời có tổ, Con Người không có chỗ tựa đầu” (Lc 9,58), nghĩa là Thầy của họ cũng thanh thoát trong hành trình đi rao giảng Tin Mừng. Ngoài ra, người môn đệ đã thực hiện những dấu lạ “các ông trừ được nhiều quỷ, xức dầu cho nhiều người ốm đau và chữa họ khỏi bệnh” (Mc 6,13). Điều này cho thấy người môn đệ đã làm được những gì Chúa làm.

Như vậy, Tin Mừng Máccô cho người đọc thấy được vai trò của người môn đệ được Chúa Giêsu sai đi thi hành sứ vụ. Người môn đệ ý thức rằng, họ không thể ở với Chúa mãi được, họ phải được sai đi. Khởi điểm sai đi không đến từ phía người môn đệ nhưng đến từ Chúa Giêsu, vì chính Chúa biết giờ nào hay lúc nào thích hợp Người sẽ sai họ đi, nghĩa là thẩm quyền sai đi cho người môn đệ đến từ Chúa Giêsu. Do đó, những kinh nghiệm khởi đầu người môn đệ được Chúa sai đi sẽ là hành trang cho các môn đệ sau biến cố Phục Sinh, để Người tiếp tục sai họ đi trong sứ vụ mới: “Anh em hãy đi khắp tứ phương thiên hạ mà loan báo Tin Mừng cho mọi loài thụ tạo” (Mc 16,15).

Người môn đệ hôm nay cũng được mời gọi tiếp bước hành trình của người môn đệ trong Tin Mừng Máccô, họ được mời gọi trở lại con đường của người môn đệ được Chúa sai đi, nhờ đó họ tìm được sức sống mới trong hành trình đức tin, để thi hành sứ mạng của Chúa Giêsu trong tinh thần phục vụ vì Chúa, làm sáng danh Chúa. Hay nói cách khác, chỉ khi nào người môn đệ bước vào lộ trình được Chúa sai đi, họ mới khám phá được hạnh phúc trên con đường họ đang bước đi theo Chúa bằng tình yêu nhưng không của Thiên Chúa: “không có tình yêu thương nào cao cả hơn tình yêu thương của người hy sinh tính mạng vì bạn hữu của mình” (Ga 15,13).

[1]Mt 10,10 và Lc 9,3 cấm các môn đệ đi giày; có lẽ đây là cấm đi một đôi dư ra (Matthêu dùng từ “hypodêma”, vật bó dưới chân; còn Marco dùng từ “sandalion”), bởi vì đi chân không trên các nẻo đường đầy sỏi đá xứ Paléttina thì rất vất vả.

Phạm Trang

Trong bài Tin Mừng hôm nay Lc 12, 32-48, Chúa Giêsu tự ví mình như ông chủ đi ăn cưới mãi tới khuya. Ông chủ chẳng biết giờ nào mới xong tiệc, cũng như đầy tớ không biết lúc nào chủ mình về. Thế nhưng có một điểm sáng của Tin Mừng là hai nhân vật rất thấu hiểu và tin tưởng nhau. Măc dù bận mãi tới khuya nhưng ông chủ cố gắng về sớm nhất có thể bởi ông biết một điều đầy tớ vẫn đang chờ đợi. Còn đầy tớ hằng tin tưởng trông chờ bởi lòng kính trọng yêu mến chủ ta sẽ trở về bình an.

Nếu tiếng gõ cửa đầu tiên vang lên mà không có sự đáp trả thì thật đáng buồn. May thay, tiếng gõ nhẹ vang lên, người đầy tớ với tâm thế sẵn sàng tay cầm đèn cháy sáng đón chào chủ. Anh đã khôn ngoan mang đèn mà lại dự trữ cả dầu. Người đầy tớ thật nhạy cảm với tiếng gõ cửa vì anh còn tỉnh và lắng nghe được tiếng gọi của chủ mình. Tình yêu đáp đền tình yêu: Ông chủ đã tự hạ mình mời đầy tớ ngồi vào bàn ăn và tự mình phục vụ như một đầy tớ khiêm hạ.

Tiếng gõ cửa mời ta mở tâm hồn ra để gặp gỡ Ngài. Nhưng ta có nghe thấy, có dám mở cửa, có dám mời Ngài vào cư ngụ nơi cõi lòng của ta? Là người môn đệ của Chúa, nếu đủ lắng đọng, ta có thể nhận ra giữa lòng mình rất nhiều “tiếng gõ cửa”, lời mời gọi yêu thương của Chúa, sống quảng đại với tha nhân… Đó là những thúc đẩy tốt đẹp. Hẳn ai cũng từng một lần cảm nghiệm được Lời Chúa chạm đến tâm hồn mình, cái hay cái đẹp trong những giáo huấn của Chúa Giêsu. Tuy nhiên những điều mà Đức Giêsu mời gọi tôi, những xác tín mà tôi được gợi lên trong lòng mình thường không phải là những điều dễ dàng.

Tất cả những điều tốt đẹp được gợi lên trong tôi vẫn chỉ là mớ lý thuyết suông nếu tôi nghe, cảm thấy hay rồi để đó. Tin Mừng cứu độ vẫn mãi là kế hoạch dang dở nếu người ta chỉ nghe lời Tin Mừng ấy mà không đem ra thực hành. Fracheboud viết: “…Món quà mà Thiên Chúa hứa ban cho chúng ta là Vương Quốc của Người, nhưng chúng ta cần phải tỉnh thức để đón nhận trọn vẹn món quà này, kho tàng này. Bất trắc luôn rình rập bên cạnh, bởi vì chúng ta quá bận rộn và chỉ chú tâm đến những của cải phù vân để rồi quên đi kho tàng không bao giờ hư mất ở nhà Cha trên trời, vì chúng ta hành động quá nhiều mà không để Chúa hành động trong đời ta, bởi vì chúng ta sống tách biệt với Thiên Chúa và quên đi thế giới nội tâm trong tâm hồn”.

Ngay lúc này ta sẽ chọn là đầy tớ trung tín của Giêsu trong đời sống thực hay chỉ là đầy tớ trên môi trên miệng? Lạy Chúa! Xin cho mỗi người chúng con luôn tỉnh thức sẵn sàng như người đầy tớ trung tín, biết lắng nghe tiếng gõ cửa lòng mình mà nhận ra và thi hành thánh ý Chúa nơi cuộc sống thường hằng của chúng con.

Maria Vũ Khánh

Tôi là một cô bé thuộc típ người năng động, hòa đồng, hay nói nếu không muốn nói thẳng ra là “nói nhiều”…nhưng tôi cũng muốn thử trải nghiệm ba ngày thinh lặng bằng việc đăng ký tham dự tĩnh tâm để tìm hiểu ơn gọi tại Hội Dòng Mến Thánh Giá Tân Lập.

Ngày đầu tiên đối với tôi thật là khó khăn bởi tôi chưa bao giờ nói ít như ngày hôm đó. Sự thinh lặng làm tôi bức bối như  “con nghiện” thiếu thuốc. Tôi thèm nói mà không được nói. Bắt chuyện với ai tôi cũng nhận lại một cử chỉ ra hiệu “suỵt”….qua ba ngày tĩnh tâm rồi nói nhé! Thôi thì, dù nói nhiều hay nói ít một ngày cũng chỉ có 24 giờ và phần còn lại là tôi ru mình vào giấc ngủ của một đêm an lành.

Bầu khí thanh vắng của Nhà dòng cho tôi giấc ngủ đến quên cả thời gian và chẳng hề nghe thấy tiếng chuông báo thức lúc 4 giờ sáng; Tôi đã thức dậy nhờ người bạn đến lay một cách mãnh liệt. Ngày thứ hai trong tuần tĩnh tâm của tôi lại bắt đầu bằng sự uể oải vì thiếu ngủ. Chuyện này cũng dễ hiểu thôi, vì ở nhà tôi thường thức dậy khi ánh mặt trời ghé thăm qua cửa sổ; 8 giờ sáng tôi mới đón bình minh. Thế là tôi có chút nản lòng và mong cho những ngày thinh lặng mau kết thúc….nhưng tôi vẫn tranh thủ thời gian trước khi nghe giảng để… làm một giấc. Chẳng biết có phải là chiêm bao hay được ơn soi sáng nhưng sau giấc ngủ  tranh thủ ấy tôi thấy mình tỉnh táo hơn và suy nghĩ tích cực hơn; khi tôi không được nói với mọi người thì tôi lại có cơ hội để “nói chuyện với Chúa” và đọc kinh cầu nguyện.

Thế là tôi đã cố gắng tận dụng thời gian còn lại của ngày thứ hai và cả ngày thứ ba. Mọi khó khăn dần qua và nhường chỗ cho những bất ngờ mởi mẻ; tôi thấy các chị em ở đây rất vui vẻ, thanh thản và sẵn sàng hướng dẫn tôi đến nhà nguyện, vào nhà cơm…mà bữa ăn nào tôi cũng tự nhủ: sao ngon thế! Hỏi ra mới biết đó là những bữa ăn được chuẩn bị chu đáo và đong đầy tình thương của Dì Phó Tổng Phụ Trách. Lại còn thêm vài bữa ăn xế trong ngày do hai Dì Giáo ở đây quan tâm, chăm sóc cho sức khỏe của chúng tôi rất ư là chi tiết và đầy đủ. Sau ba ngày tĩnh tâm, tôi bước lên bàn cân thì đã tăng 2 kí lô – một “hồng ân”. Tôi tự an ủi “có thực mới vực được đạo”… nhờ nạp đủ năng lượng mà tôi tỉnh táo tham dự giờ huấn dụ của Dì Tổng Phụ Trách và các giờ nghe cha giảng phòng hướng dẫn qua các đề tài: Cầu nguyện, Ơn gọi thánh hiến, Tìm Thánh ý Chúa, Chọn lựa, Bước theo Đức Kitô và Sống tương quan…Đây là những bài học mà tôi chưa từng được học qua trường lớp hay sách vở nào.

Ngồi suy nghĩ lại, tôi thấy trong ba ngày tĩnh tâm cũng có lúc tôi nản chí nhưng nhiều lúc lại rất vui, vì có những khoảng lặng trong cuộc đời, đánh thức tôi biết suy nghĩ đến lẽ sống, thúc dục tôi phải nắm bắt mục tiêu và cho tôi cơ hội biết thêm nhiều các bạn mới. Đối với tôi, đây là một trải nghiệm tuyệt vời và đặc biệt. Nếu có ai hỏi rằng tôi có muốn vào Dòng Mến Thánh Giá Tân Lập tĩnh tâm nữa hay không thì chắc chắn tôi sẽ mạnh dạn trả lời: Yes!

Và tôi mong muốn các bạn trẻ khác cũng có những trải nghiệm như tôi ở nơi này – một nơi mà tôi đã có chút cảm nghiệm của tình “gia đình”, một nơi tôi muốn quay trở lại vì lời mời: “Hãy đến mà xem” (Ga 1, 39).

                                 Em Anna Trần Thị Thúy Hà – Gp. Thái Bình (dự tu)

Các em quây quần bên nhau trong tình gia đình

Các em tham dự bài huấn dụ của Cha giảng phòng và Chị Tổng Phụ Trách