Một Thánh Gia Thì Như Thế Nào? (29.12.2024 Chúa Nhật Lễ Thánh Gia Thất)

Con Thiên Chúa làm người cần một gia đình. Và chúng ta có thể ghi nhận ngay rằng gia đình, trong mọi nền văn hoá, đều là một giá trị ‘linh thiêng một cách nhân bản’! Sự có mặt của Chúa Giêsu làm cho mối dây hôn nhân của Đức Maria và thánh Giuse trở thành một gia đình – một thánh gia – đúng nghĩa.

Trong tư cách một người con, Chúa Giêsu học biết sống đạo làm con, hay đạo hiếu, theo giáo huấn của sách thánh – ví như bản văn sách Huấn ca hôm nay (3,3-7.14-17a): Yêu mến, thảo kính, vâng lời cha mẹ… xây dựng đức công chính của mình bằng đạo hiếu đối với cha mẹ mình.

Thánh vịnh 127 (Đáp ca), rất nổi tiếng về chủ đề ‘hôn nhân gia đình’, lấy người chồng/người cha làm tiêu điểm để nhìn toàn bộ bức tranh gia đình lý tưởng: “Hiền thê bạn như cây nho đầy hoa trái, trong gia thất nội cung nhà bạn. Con cái bạn như những chồi non của khóm ô-liu ở chung quanh bàn ăn của bạn. Ðó là phúc lộc dành để cho người biết tôn sợ Thiên Chúa”. Điểm nhấn của Thánh vịnh này là thái độ “tôn sợ Thiên Chúa” của người chồng/người cha, và do đó cũng là của mọi thành viên trong gia đình lý tưởng ấy.

Thánh Phaolô, trong Thư Côlose (3,12-21), nêu những giáo huấn chi tiết hơn nữa cho đời sống hôn nhân gia đình, một cách tổng quát (“trên hết mọi sự anh em hãy có đức yêu thương”) lẫn một cách chuyên biệt từng vị thế trong ‘cộng đồng định mệnh’ này (chồng / vợ / con cái). Đặc biệt, trong bối cảnh Tân Ước, thánh Phaolô qui hướng thực tại đời sống hôn nhân gia đình về mầu nhiệm Thiên Chúa Ba Ngôi xét như nền tảng: “Nguyện cho lời Chúa Kitô cư ngụ dồi dào trong anh em… Hãy dùng những bài thánh vịnh, thánh thi và thánh ca của Thần khí, cùng với lòng tri ân, để hát mừng Thiên Chúa trong lòng anh em. Và tất cả những gì anh em làm, trong lời nói cũng như trong hành động, tất cả mọi chuyện, anh em hãy làm vì danh Chúa Giêsu Kitô, nhờ Người mà tạ ơn Thiên Chúa Cha”. Quả thật, như người ta có thể nói: Thiên Chúa Ba Ngôi là một Gia Đình!

Gia đình nhân loại thánh thiện kiểu mẫu là gia đình Nadaret của Chúa Giêsu, Đức Mẹ và thánh Giuse. Trình thuật của Luca về câu chuyện cha mẹ lạc mất Giêsu trong Đền thờ năm 12 tuổi (x. 2,41-52) chỉ là một ‘phóng sự’ tường thuật sự kiện cụ thể ấy chứ không phải một miêu tả chuyên đề gia đình Nadaret. Tuy nhiên trình thuật này cũng giúp ta một số thông tin cơ bản để hiểu về ‘Thánh Gia’:

-Đây là một gia đình tín hữu thuần thành trong lòng Do thái giáo, ‘tôn sợ Thiên Chúa’ và chu toàn bổn phận đi dự lễ ở Đền Thờ.

-Trong gia đình này, cha mẹ quan tâm truyền đạt đức tin và hướng dẫn thực hành đức tin cho con cái.

-Một gia đình có niềm vui, có sự ấm áp như bao gia đình cảm nghiệm hạnh phúc đơn sơ của mình, nhưng cũng có những khủng hoảng, những âu lo không tránh được… Như vụ lạc mất con lần này, cha mẹ phải đau khổ tìm kiếm trong ba ngày!

-“Mà tại sao cha mẹ tìm Con? Cha mẹ không biết rằng Con phải lo công việc của Cha Con ư?” Được giáo dục đúng đắn, tiến trình lớn lên của đứa con cũng là tiến trình dần trưởng thành trong nhận thức và trong tự do cũng như trách nhiệm về sự chọn lựa và hành động của mình. Rốt cục, đứa con thuộc về Thiên Chúa, và cha mẹ cũng vậy!

-Thiếu niên Giêsu 12 tuổi theo cha mẹ về Nadaret, và vâng phục hai ông bà! Cái chân trời ‘thuộc về Thiên Chúa’ của đứa con không loại bỏ tinh thần vâng phục đối với cha mẹ, nhưng giả thiết sự vâng phục ấy, nhất là khi chính cha mẹ cũng ‘thuộc về Thiên Chúa’, cho dẫu mức độ cảm thức ‘thuộc về’ này không luôn đồng nhịp với đứa con của mình!

Cuối cùng, một gia đình thánh thiện, một gia đình lý tưởng… là gia đình trong đó con cái được cha mẹ nuôi dạy, chăm sóc để “tiến tới trong sự khôn ngoan, tuổi tác và ân sủng, trước mặt Thiên Chúa và người ta”.

Xin Thánh Gia Nadaret phù giúp và dẫn dắt các gia đình của chúng ta!

Lm. Lê Công Đức